پرسش و پاسخ > اشکالات وهابیت در تعریف عبادت چیست؟

اشکالات وهابیت در تعریف عبادت چیست؟

تاریخ انتشار: ۱۳۹۷/۲/۲۰ تعداد بازدید: 55


اشکال وهابیت در تعریف عبادت اگرخضوع وخشوع در تعریف عبادت درست باشد، باید همه ی بندگانی که در برابر مولایشان خضوع و انقیاد داشتند و یا اجیرانی که در کار اجیر می شوند و مجبورند از موجر اطاعت کنند و هم چنین تمام خدمتکاران و خدمت گزاران سلاطین، مشرک باشند.



معنی شناسی وهابیت و توحید عبادی
معنی اصطلاحی عبادت در اندیشه ی وهابی، در مبنای معنی شناسی آنان ریشه دارد. در فصل چهارم گفته شد که وهابیت در حوزه ی معنی شناسی، به ظاهر گرایی معتقد است. مراد از ظاهر گرایی، تمسک به معنی ظاهری لفظ است؛ هر چند قرائتی بر خلاف

معنای ظاهری وجود داشته باشد. [1]چنان که در فصل های گذشته گفته شد، چنین مبنایی وهابیت را درحوزه ی صفات خبری، گرفتار تجسیم و تشبیه کرده است. [2]

در توحید عبادی نیز، ظاهر گرایی سبب شده است که وهابیت بار دیگر گرفتار انحرافی عمیق شود. بدین معنی که نگاه ظاهرگرایانه ی آنان، دربرداشت آنان از معنی عبادت بسیار تأثیر داشته است. آنان هر عملی را که همراه با خضوع و خشوع باشد، با توجه به معنی ظاهری، عبادت خوانده و فاعل آن را مشرک می شمارند. برای نمونه، چون در توسل، شفاعت، ذبح، بوسیدن ضریح، نذر کردن، استغاثه و درخواست حاجت ازپیامبر گرامی اسلام ( صلی اله علیه و اله ) و اولیای الهی، نوعی خضوع و خشوع وجود دارد، این اعمال را عبادت، و فاعل آن را مشرک تلقی می کنند.

در مجموع، مهم ترین عنصر عبادت در نگاه وهابیان، خضوع و خشوع است که برگرفته از همان معنی لغوی است.


8. توحید الوهی در نگاه وهابیت
با توجه به آن چه در معنی عبادت گفته شد، تعریف های وهابیان از توحید الوهی، بیش تر ناظر به معنی ظاهری ( لغوی) عبادت است. البته در برخی از تعریف های آنان، عنصر اطاعت و حب و علاقه ی مفرط به خدا نیز دیده می شود که هیچ یک از این عوامل، به تنهایی به معنی عبادت اصطلاحی – که در قرآن و روایات استفاده شده است – نیست. [3] در ادامه، به برخی از تعریف های ایشان اشاره می شود:

« عبادت یعنی ذلت و خضوع در برابر خداوند، به وسیله ی چیزهایی که دوست دارد؛ و خداوند ذبح کردن برای خودش را دوست دارد. پس هنگامی که برای او ذبح کردی، ( ص 196) در حقیقت او ار عبادت می کنی؛ و دوست دارد که او را صدا کنی و از او درخواست کنی؛ پس هنگامی که چنین کردی، در حقیقت او را عبادت کرده ای؛ و دوست دارد به او استغاثه کنی؛ پس هنگامی که استغاثه کردی، در حقیقت او را عبادت می کنی ». [4]

شیخ عبداللطیف آل شیخ، از نوادگان محمد بن عبدالوهاب، در تبیین شرک عبادی، به خوبی به معنی توحید الوهی مورد نظر وهابیان اشاره می کند: « شرک یعنی شریک قرار دادن برای خداوند در اموری که شایسته ی او و مخصوص اوست، از عبادات ظاهری و باطنی؛ مانند: حب، خضوع، تعظیم، ترس، امید، انابه و مانند آن از عبادات ». [5]

تعریف های دیگری هم که وهابیان از توحید الوهی ارائه کرده اند، شبیه به این هاست. در این تعریف ها، عنصر خضوع، خشوع و حب، در کنار یک دیگر معیار توحید در الوهیت شمرده شده اند؛ در حالی که با توجه به این تعریف، اگر کسی با حالت خضوع و خشوع، از غیر خدا درخواست کند و یا کمک بخواهد وخداوند آن کار را دوست داشته باشد، شرک انجام داده است. در این صورت، باید گفت: همه ی مسلمانان و حتی خود وهابیان نیز مشرکند؛ زیرا انسان کارهای بسیاری را از روی خضوع و خشوع برای دیگران انجام می دهد، اما هرگز نمی توان نام عبادت را بر آن ها نهاد. مرحوم کاشف الغطاء در این زمینه می فرماید:

« شکی نیست منظور از عبادتی که نباید برای غیر خدا انجام داد و هر کس برای غیر خدا انجام دهد کافر می شود، مطلق خضوع و انقیاد ینست؛ چنان که از ظاهر اهل لغت، همین معنی به ذهن می آید؛ زیرا اگر این معنی درست باشد، باید همه ی بندگانی که در برابر مولایشان خضوع و انقیاد داشتند و یا اجیرانی که در کار اجیر می شوند و مجبورند از موجر اطاعت کنند و هم چنین تمام خدمتکاران و خدمت گزاران سلاطین،


مشرک باشند و از این بالاتر، انبیای عظام، که در برابر والدین خویش خضوع و انقیاد می کردند». [6]

در قرآن نیز مواردی است که نهایت خضوع و خشوع وجود دارد، اما در نگاه قرآن، شرک تلقی نمی شود:

« وإذا قلنا للملائکة اسجدوا لآدم »؛ ( بقره /34)

« هنگامی که به ملائکه گفتیم: بر آدم سجده کنید ».

اگر سجده که نهایت خضوع و خشوع است، نشانه ی عبادت بود، خداوند نباید ملائک را به سجده بر آدم امر می کرد.

هم چنین داستان حضرت یوسف ( علیه السلام )، پدر و مادر او در برابرش به سجده افتادند، اما قرآن هرگز آنان را مشرک نمی شمارد:

« و رفع أبویه علی العرش و خروا له سجدا»؛ ( یوسف /100)

« پدر و مادرش را بر تخت نشاند و آن ها در برابر او به سجده افتادند ».

نکته ی دیگری که در این تعریف ها به چشم می خورد، عنصر حب است؛ یعنی هر کاری که خداوند دوست دارد و یا از آن رضایت دارد، عبادت است؛ چنان که در تعریف ابن تیمیه از عبادت، چنین چیزی دیده می شود:

« عبادت اسمی است که شامل آن دسته از اقوال و اعمال باطنی و ظاهری می شود که خدا دوست دارد و مورد رضایت اوست ». [7]

اما «حب» نیز به خودی خود نمی تواند معنی عبادت باشد. جالب آن که خود ابن تیمیه به این نکته اعتراف کرده است. وی با استناد به آیه ی 165 سوره بقره، [8] درباره ی محبت این گونه بیان می کند: ( ص 198)

« کسی که خالق را به اندازه ی مخلوق دوست داشته باشد، مشرک می شود ». [9]

بنابراین، « حب » خود دارای مراتب است: گاه محبت به غیر خدا به خاطرخداست و گاهی در عرض محبت خدا؛ اگر انسان کسی را به دستور خداوند یا به دلیل این که خدا آن ها را دوست دارد، دوست داشته باشد، محبت او « حب لله » است. چنین محبتی، مسلماً موجب شرک و خروج از دین نیست. حتی خود ابن تیمیه نیز « حب لله » را از خصوصیات اهل توحید ذکر می کند و بین « حب لله » و « حب مع الله » فرق می گذارد. [10] با این حال، ابن تیمیه، توجه نمی کند که محبت مسلمانان به پیامبرگرامی اسلام ( صلی اله علیه و آله ) و اهل بیت ( علیهم السلام )، « حب لله » است، نه « مع الله ». عشق و علاقه ی وافر شیعیان به اهل بیت ( علیهم السلام )، به دلیل جایگاه اهل بیت نزد خدا، دوستی خداوند با آن ها، و دستور الهی درباره ی محبت به ایشان است؛ واقعیتی که متأسفانه نه ابن تیمیه و نه وهابیان آن را درک نمی کنند.


پی نوشت:
[1]. ر.ک: همین کتاب، فصل 5.
[2]. همان.
[3]. ر.ک: همین کتاب، فصل 9.
[4]. عی بن خضیر الخصیر، « التوضیح و التتمات علی کشف الشبهات »، ص13و93.
[5]. عبدالرزاق بن عبدالمحسن البدر، « القول السدید فی الرد علی من انکر تقسیم التوحید»، ص 86و87.
[6]. کاشف الغطاء، « منهج الرشاد»، ص 51.
[7]. احمد بن عبدالحلیم ابن تیمیه، « العبودیة »، ص 9.
[8]. « و من الناس من یتخذ من دون الله أندادا یحبونهم کحب الله والذین آمنوا أشد حبا لله و لو یری الذین ظلموا إذ یرون العذاب أن القوة لله جمیعا و أن الله شدید العذاب »؛ ( بقره / 165) « و از میان مردم کسانی هستند که غیر خدا را همتایان او قرار می دهند و آن ها را مانند دوست داشتن خدا دوست می دارند؛ ولی کسانی که ایمان آورده اند، محبتشان به خدا بیش تر است. ای کاش ستمکاران ( مشرکان ) می دیدند زمانی را که عذاب را مشاهده می کنند؛ آن گاه درمی یافتند که قدرت به تمامی از آن خداست و این که خدا عذابش شدید است ».
[9]. احمد بن عبدالحلیم ابن تیمیه، « الفتاوی الکبری »، ج 54، ص238، مجموع الفتاوی، ج1، ص 71.
[10]. « والفرق ثابت بین الحب لله و الحب مع الله فأهل التوحید و الاخلاص یحبون غیر الله لله و المشرکون یحبون غیر الله مع الله کحب المشرکین لآلهتهم و حب النصاری للمسیح و حب أهل الأهواء رءوسهم ». احمد بن عبدالحلیم ابن تیمیه، « مجموع الفتاوی»، ج10، ص465


منبع : برگرفته از کتاب سلفی گری و وهابیت، جلد دوم: مبانی اعتقادی، سید مهدی علی زاده موسوی، دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، معاونت فرهنگی و تبلیغی، قم، آوای منجی، چاپ اول 1391

  فرستادن مقاله چاپ مقاله
مطالب دیگر در این بخش

«آل الشیخ» به چه کسانی گفته می شود؟

«وهابی» و «سلفی» به چه کسانی گفته می شود؟

آئين وهابيت چيست ؟ و پايه گذار آن كيست؟

آرا و افکار القاعده برگرفته از چه کتبی است و توحید از منظر آنان چیست؟

آمریکا در سوریه به دنبال چیست؟

آيا ساختن و بناء بر قبور از قبيل گنبد و ضريح منع شرعى دارد؟

آيا سوگند به غير خدا جايز است؟

آیا آیه میثاق بر معذور نبودن جاهل در مسائل توحیدی دلالت دارد؟

آیا اجتماع ایمان و شرک ممکن است؟

آیا از انتساب جاهلیت به کفار می توان رفتارهای تعصبی را محکوم به کفر نمود؟

آیا از سیره صحابه دلیلی بر جواز سفر برای زیارت (شد الرحال) وجود دارد؟

آیا از منظر اسلام، کمک گرفتن از کفار جایز است؟

آیا ازآیه يُحَكِّمُوكَ فِيمَاشَجَرَبَيْنَهُمْ می توان به کفرحكام حکم کرد؟

آیا استعمال عدو قریب(دشمن نزدیک) برای مسلمین صحیح است؟

آیا اموات در قبر و برزخ می شنوند؟

آیا اموات سخن ما را می‌شنوند؟

آیا اموات می شنوند؟

آیا انبیاء و اولیاء الهی دارای قدرت خارق العاده (سلطه غیبی) هستند؟

آیا این ادعای وهابیت که «عنوان وهابیت را دشمنان بر ما نهاده اند» صحیح است؟

آیا با اجرای برخی قوانین بشری، کشور اسلامی به دارالکفر تبدیل می‌شود؟

آیا برگزاری جشن میلاد پیامبر گرامی اسلام شرک است؟

آیا بزرگداشت ایام تولد و وفات اولیاء خدا بدعت است؟

آیا بین دعاء و نداء که در موضوع استغاثه مطرح است تفاوتی وجود دارد؟

آیا ترور در فرهنگ اسلامی وجود دارد؟

آیا تقسیم افعال به مقدور انسان و غیر مقدور انسان صحیح است؟

آیا تنها معیار در تعریف عبادت خضوع و خشوع است؟

آیا توسل به اولیای الهی شرک است؟

آیا توسل به اولیای الهی، همچون عمل مشرکین، مصداق آیه ی سوم سوره زمر است؟

آیا توسل به پیامبر و اولیاء الهی شرک است؟

آیا توسل مسلمانان مانند فعل مشرکین جاهلیت شرک می باشد؟

آیا تکفیر مسلمانان با مبانی قرآن و سنت سازگاری دارد؟

آیا تکفیر نکردن کافر سبب کفر می شود؟

آیا جریانی تندرو و افراطی تر از داعش نیز وجود دارد؟

آیا جشن میلاد پیامبر بدعت و حرام است؟

آیا جهل حواریون به قدرت خداوند دلیل بر معذور بودن جاهل در مسائل توحیدی است؟

آیا حیات برزخی وجود دارد؟ دیدگاه وهابیت در این زمینه چیست؟

آیا خشونت و جنایت وهابیت علیه مسلمین اقدامی اسلامی است؟

آیا داعش علیه اسرائیل نیز عملیات نظامی انجام می دهد؟

آیا در خواست از اولیاء الهی پس از مرگ آنها جایز است؟

آیا در سیره پیامبر خدا دلیلی بر استعانت از کفار در جنگ وجود دارد؟

آیا در سیره ی اهل بیت(علیهم السلام) توسل انجام شده است؟

آیا در مفهوم و مصداق عدو قریب و بعید انحراف ایجاد شده است؟

آیا در منابع اهل سنت، روایتی نسبت به جواز توسل وجود دارد؟

آیا در منابع دینی واژه "سلف" که مورد ادعای سلفی هاست، وجود دارد؟

آیا دلایلی برای همراهی ابن تیمیه و اهل حدیث با حاکم فاجر وجود دارد؟

آیا دلیلی بر زیارت قبور توسط زنان وجود دارد؟

آیا رسول خدا حیات برزخی داشته و با این دنیا در ارتباط هستند؟

آیا رسول خدا در زمان حیاتش به پیامبران گذشته متوسل شدند؟

آیا رسیدن حجت (بلوغ حجت) به تنهایی کفایت در اتمام حجت می کند؟

آیا رفتن بانوان به زیارت قبور دارای اشکال است؟

آیا روایات نبوی بر معذور بودن جاهل دلالت می کند؟

آیا روایتی دال بر معذور بودن جاهل در غیر مسائل توحید و شرک وجود دارد؟

آیا روش سلف در تبیین صفات خبریه موافق دیدگاه وهابیت است؟

آیا ساختار قومی و قبیله ای جامعه افغانستان علاقه ای به حضور طالبان دارد؟

آیا شیعیان رو به قبر امامان خود نماز می خوانند؟

آیا صحابه بعد از رحلت پیامبر، به ایشان توسل کرده اند؟

آیا صحابه به غیر خدا قسم خورده اند؟

آیا طبق نظر محمد بن عبد الوهاب، احمد بن حنبل مشرک بود؟

آیا طلب شفاعت از اولیاء خدا شرک است؟

آیا علمای اهل سنت در رابطه با مراسم جشن میلاد، با نظر ابن تیمیه مخالفند؟

آیا علمای اهل سنت، توسل به صالحین برای رسیدن به حوائج را جایز می دانند؟

آیا علمای هم عصر ابن تیمیه با افکار او مخالف بودند؟

آیا فهم وهابیت از توحید ربوبی و الوهی با فهم بقیه مسلمین فرق دارد؟

آیا قرآن، استعانت از کفار را از نتایج دوستی با آنها می‌داند؟

آیا قران عنوان جاهلیت را به مسلمانان نیز نسبت داده است؟

آیا محمد ابن عبدالوهاب، مسلمانان قبل از زمان خود را کافر می دانست؟

آیا محمد بن عبد الوهاب کسی را تکفیر معین کرده است؟

آیا محمد بن عبدالوهاب دارای اثر علمی بوده است؟

آیا مرکز دولت داعش به شمال افغانستان و آسیای مرکزی منتقل می‌شود؟

آیا مسلمانان برای غیر خدا نذر می کنند؟

آیا نام گذاری اشخاص به عبد النبی و یا عبد الحسین و امثال آن اشکال دارد؟

آیا نامگذاری فرزندان به عبدالنبی و عبدالرسول شرک محسوب می شود؟

آیا نذر بر قبور اولیاء مانند عمل مشرکان است؟

آیا نذر برای اموات، مانند نذر مشرکان است؟

آیا هر استعانتی از کفار به معنای موالات داشتن به ایشان است؟

آیا همکاری با کفار ناقض رکن عبودیت است؟

آیا وهابیت در مورد خداوند قائل به تشبیه و تجسیم هستند؟

آیا وهابیت قائل به اجتهاد هستند؟ دیدگاه آن ها نسبت به اجتهاد چیست؟

آیا وهابیت مسأله مجاز و حقیقت را در آیات قرآن قبول دارند؟

آیا کفر به طاغوت، مقدمه ایمان به خدا است؟

آیا گریه و عزاداری برای امام حسین (عليه السلام) بدعت است؟

آیا گسترش دین اسلام با شمشیر بوده است؟

آیات قرآنی دال بر معذور بودن جاهل در امور دینی چیست؟

آیادلیل شرک مشرکین عصرپیامبر،تنها درعبادت و پرستش غیرخدابود؟

آیاقوانین وضع شده دربلاد اسلامی مخالفت با«إِنِ الْحُكْمُ إِلاَّ لِلَّه‏»است؟

ابن تیمیه با اشعری ها چگونه برخورد می کرد؟

ابن تیمیه را در حوزه هستی شناسی چگونه می بینید؟

احکام مترتب بر دار الاسلام و دار الکفر چیست؟

اختلافات داعش و القاعده چیست؟

اخوان المسلمین یکی از گرو ه های نسل دوم سلفیان، دارای چه ویژگی های بودند؟

ادله استحباب زیارت قبور پاکان چیست؟

ادله ای از قران و سنت نام ببرید که نشان دهد عمل شرط ایمان نیست؟

ادله جواز بوسیدن ضریح معصومین و امامزاده ها چیست؟

ادله جواز توسل به انبیاء و اولیاء صالح چیست؟

ادله جواز توسل به اوليای الهي چیست؟

ارتداد چیست و چه عواملی موجب ارتداد می شود؟

ارکان بدعت چیست؟

از ادعاهای محمد بن عبدالوهاب عدم ادعای اجتهاد است، تناقض این ادعا در چیست؟

از باورهای «اهل حدیث و حنابله» که ریشه ی فکری سلفی ها هستند توضیح دهید؟

از تناقضات محمد بن عبدالوهاب پذیرش اجتهاد دیگران است توضیح آن چیست؟

از تناقضات محمدبن عبدالوهاب مدعای جواز استغاثه به مخلوق است. تناقض آن در چیست؟

از دیدگاه تکفیری ها، «انصار طاغوت» به چه کسانی گفته می شود؟

از نظر اسلام اگر فردی کفر کافری را اعلام نکند خودش مرتکب کفر می گردد؟

از نظر تکفیری ها علم غیب از مصادیق طاغوت است انحراف این اندیشه در چیست؟

استناد تکفیری ها به «قاعده لا ضرر»دچار چه انحرافی است؟

اشتباهات تکفیری ها در فهم معنای دموکراسی شامل چه مواردی است؟

اشکالات مبانی فکری وهابیت از نظر حسن بن فرحان المالکی چیست؟

اشکالات وهابیت در تعریف عبادت چیست؟

اصطلاح «دشمن نزدیک و دشمن دور» چه نقشی در رفتار سلفی های مسلح دارد.

اصل در بر خورد با کفار و مشرکین صلح است یا قتال؟

اقدامات فتنه برانگیر بربهاری و یاران او علیه مذاهب اسلامی چه بوده است؟

اقسام طاغوت از دیدگاه سلفیه تکفیری چیست؟

اقسام همکاری با کفار از دیدگاه اسلام به چند صورت است؟

القاعده پس از بروز امواج بیداری اسلامی از چه فرصتهایی بهره برد؟

انتقادات احناف نسبت به وهابی ها چیست؟

انتقادات تند علمای اهل سنت نسبت به ابن تیمیه شامل چه مواردی است؟

انحراف وهابیت در تعریف «نواقض الاسلام» چیست؟

انحراف وهابیت در شرک پنداشتن استغاثه به ارواح انبیاء و اولیاء چیست؟

انحراف وهابیت در فهم توحید عبادت چیست؟

اندیشه سیاسی سلفی ها در زمینه های اجتماعی چیست؟

اندیشه های سیدقطب چه تاثیراتی بر جریان های فکری معاصر داشته است؟

بربهاری از کهن ترین تئوریسین های وهابیت که بوده است؟

برخورد رسول گرامی اسلام با مظاهر جاهلیّت چگونه بوده است؟

برخی از اختلاف میان دیوبندیه و وهابیت چیست؟

برخی از ادله انحصار توحید حاکمیت خدا را بیان کنید؟

برخی از فتاوای وهابیت که نشان ازعدم تعمق آنان از اسلام است را بیان کنید؟

برخی از نتايج و آثار توحيد در حاکميت چیست؟

بررسی واژه رب در لغت و اصطلاح را بیان کنید؟

بنیادگرائی و گونه های آن را بیان فرمائید؟

بنیادگرائی چیست و از چه پیشینه ای برخوردار است؟

تاریخچه مختصر عقاید سلفی چیست؟

تترس چیست و چرا داعش به بهانه آن اقدام به بمب گذاری می کند؟

تعریف ایمان و کفر از دیدگاه علماء اهل سنت و شیعه چیست؟

تعریف وهابیت از عبادت و اشکالات وارد بر آن چیست؟

تفاوت «قتال فی سبیل الله» با قتال فی سبیل طاغوت» در چیست؟

تفاوت توحید ربوبی و توحید الوهی در چیست؟

تفاوت دیدگاه سلفیه و اهل سنت در موضوع اجتهاد و تقلیدچیست؟

تفاوت مشرکین جاهلیت با مسلمانان

توحید الوهی در قران به چه مفهومی استعمال شده است؟

توحید در حاکمیت چیست؟

توحید و شرک از دیدگاه وهابیت چگونه است؟

تکفیر چه پیامدهایی در پی دارد؟

تکفیری ها در معنای «یَکفُر بالطّاغوت» دچار چه انحرافی شده اند؟

تکفیری ها در تفسیر آیه افحم الجاهلیه دچار چه انحرافی شده اند؟

تکفیری ها در معنای «اِجْتَنِبُوا اَلطّاغُوت» دچار چه انحرافی شده اند؟

جریان «اخوان التوحید» چه گروهی بودند و چه عملکردی داشتند؟

جریان «سلفیه درباری» چه جریانی است؟

جریان تکفیری «حدادیه» چیست و بر چه کسانی اطلاق می شود؟

جهاد به مفهوم نظامی در اسلام چه شرائطی دارد؟

حاکمان طاغوتی از منظر سلفیان تکفیری چه کسانی هستند؟

حکم انواع استغاثه و صورت های آن چگونه است؟

خطرات تفکر افراطی وهابیت برای جهان اسلام چیست؟

خطرات تفکر افراطی وهابیت برای جهان اسلام چیست؟

در نظر تکفیری ها، تقلید از چه جایگاهی برخوردار است؟

دعا در قران دارای چند معنا و چه اقسامی است؟

دلائل عقلی بر جواز برگزاری جشن میلاد نبی اسلام چیست؟

دلائل مخالفت اسلام با ترور چیست؟

دیدگاه تکفیری ها در مورد دموکراسی چیست؟

دیدگاه ابن تیمیه در مورد مسح و تقبیل اماکن متبرکه چیست؟

دیدگاه سلفی های معاصر در مورد عملیات استشهادی چیست؟

دیدگاه سلفیان تکفیری در مورد آیه (فَإِذَا لَقِيتُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا فَضَرْبَ الرِّقَابِ) چیست؟

دیدگاه سلفیان جهادی، نسبت به حکومت داعش چیست؟

دیدگاه علما و اندیشمندان اسلام درباره وهابیت و ابن تیمیه چیست؟

دیدگاه علماء درباره استعانت از کفار چیست؟

دیدگاه علمای اهل سنت در جواز نذر چیست؟

دیدگاه علمای اهل سنت در مورد خروج بر حاکم چیست؟

دیدگاه وهابیت درباره تبرک به پیامبر و قبر آن حضرت چیست؟

دیدگاه وهابیت نسبت به مسئله شفاعت چیست؟

دیدگاه وهابیت نسبت به مکاتب فقهی و کلامی اهل سنت چیست؟

دیدگاه وهابیت، نسبت به تقلید اهل سنّت از ائمه اربعه چیست؟

دیدگاه وهابیون نسبت به مسئله تقریب چیست؟

دیدگاه وهایت و تکفیری ها در خصوص «حقیقت و مجاز» چیست؟

دیدگاههای علما را در مورد بدعت بیان کنید؟

رابطه ایمان و اسلام چیست؟

رابطه جهاد و قتال در قرآن چیست؟

رابطه میان سازمان القاعده و داعش چگونه است؟

رمضان البوطی چه دیدگاهی نسبت به وهابیت دارد؟

زمینه های شکل گیری وحدت و ریشه کن شدن تکفیر چیست؟

سازمان القاعده چگونه بوجود آمد؟

سازمان تروریستی «جماعة التوحید والجهاد» چه سازمانی است؟

سلفيه جهادی به چه معناست؟

سلفی ها چه کسانی هستند؟

سلفی‌گری ایرانی چیست؟

سیر تحول حاکمیت نزد اهل سنت در دوران معاصرچگونه رقم خورد؟

شباهت میان تکفیری ها با خوارج در مساله هجرت چیست؟

شرایط و موانع خروج بر حاکم چیست؟

طاغوت چیست و دیدگاه سلفیه تکفیری جهادی در این باره چیست؟

عقاید داعش چیست؟

عقیده گروه های تکفیری درباره ولاء و براء چیست؟

علمای وهابی درباری که آنان را جامی یا مدخلی می نامند چه کسانی هستند؟

عوامل موفقیت محمد بن عبدالوهاب در شکل گیری وهابیت چیست؟

فرق عبادت و اطاعت در چیست؟

قاعده اولويت جهاد عليه دشمن نزدیک چیست؟

مانیفست توحش در فقه داعش برگرفته از چه محتوایی است؟

ماهیت و ارکان ایمان از نگاه علمای دیوبند چگونه است؟

مبانی جهاد از منظر القاعده چگونه شکل گرفته است؟

متن نامه توبیخی ذهبی نسبت به ابن تیمیه چه بوده است؟

محمد زاهد کوثری چه نقدهایی بر اندیشه وهابیت دارد؟

مراتب ایمان و کفر را از دیدگاه علماء سلفی بیان کنید؟

مراتب و درجات ایمان چگونه است؟

مراد از آیه «و ما انت بمسمع من القبور» چیست؟

مراد از سلفیه جهادی چه کسانی هستند؟

مصادیق جاهلیت در قران چیست؟

معنا و اقسام کفر چیست و دیدگاه علمای اسلام در تکفیر اهل قبله چیست؟

معنا و معیار ایمان و کفر چیست؟

معنای «من لم یحکم بما انزل الله» از دیدگاه علمای اسلام

معنای سلفیه و سلفی‌گری چیست؟ از چه زمانی پیدا شده است؟

معیار ایمان چیست؟ آیا عمل در ایمان شرط است؟

معیار کفر و کافر از دیدگاه فقهای اهل سنت چیست؟

معیار کفر و کافر از دیدگاه فقهای شیعه و اهل سنت چیست؟

معیار کفر و کافر از دیدگاه فقهای شیعه چیست؟

مفهوم اسلام در قرآن و روایات به چه معنا است؟

مفهوم حاکمیت در اسلام چیست؟

مفهوم سلف در کلمات سلفی های امروزی به چه معناست؟

مفهوم طاغوت و دیدگاه سلفیه تکفیری-جهادی در این باره چیست؟

مفهوم عملیات استشهادی، انتحاری و انغماسی چیست؟

مفهوم و مراحل شرک چیست؟

مقصود از آیاتی که به صراحت شفاعت را نفی می کند؛ چیست؟

ملاک دار الاسلام در نظر سلفیان تکفیری چیست؟

منظور از «انقطاع عمل» بعد از موت چیست؟

منظور از «نکایه و انهاک» و «اداره التوحش» در نگاه تکفیری ها چیست؟

منظور از آیه (وَقَاتِلُوا الْمُشْرِكِينَ كَافَّةً كَمَا يُقَاتِلُونَكُمْ كَافَّةً) چیست؟

منظور از آیه سیف (فَإِذَا انْسَلَخَ الْأَشْهُرُ الْحُرُمُ فَاقْتُلُوا الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ...) چیست؟

منظور از توسل چیست؟ و چه جایگاهی در دین دارد؟

منظور از تکفیر مطلق و معین چیست؟

منظور از جاهلیت در ادبیات گروه‏‎های تکفیری چیست؟

منظور از سنت و بدعت در نگاه سلفیه چیست؟

منظور از کفر چیست؟

منهج ابن تیمیه در پذیرش احادیث چگونه است؟

مهم ترین اقدامات سازمان القاعده چه بوده است؟

مهم ترین اندیشه وهابیت و چهار اشتباه اساسی آنان چیست؟

مهمترین اختلاف وهابیت با اهل سنت در چه مسائلی است؟

مهمترین اختلاف گروه های سلفی جهادی با وهابیت در چه موضوعی است؟

موجبات کفر در احادیث نبوی چیست؟

موجبات کفر در قرآن چیست؟

موضع داعش نسبت به اسرائیل چگونه است؟

موضع علمای اهل‌سنت در برابر حرمت سفر برای زیارت قبور چیست؟

موضع قرآن و سیره مسلمین در حفظ آثارو اماکن تاریخی چیست؟

نام اصلی سازمان القاعده چیست و اهداف آن چه بوده است؟

نام گروه های تکفیری در عراق چیست و عملکرد آنان چگونه بوده است؟

نظر سلفیان تکفیری در ارتباط با آیه «فَقَاتلُواْ أَوْليَاء الشَّيْطَان» چیست؟

نظر علماي اهل سنت درباره گريه بر اموات چیست؟

نظر علمای اسلام در جواز کمک خواستن از کفار در جنگ چیست؟

نظر علمای اهل سنت در مورد گروه های تکفیری چیست؟

نظر علمای حنفی در مورد توسل به مقام و جاه انبیاء و اولیاء چیست؟

نظر فقهای مذاهب اربعه در مورد عملیات استشهادی چیست؟

نظر متکلمین و فقهای اهل سنت درباره تکفیر چیست؟

نظرعلمای اهل سنت درباره جشن ولادت پیامبر(صلی الله علیه وآله) چیست؟

نقد دیدگاه وهابیت در معنای صفات خبری خداوند چیست؟

نقد دیدگاه وهابیت در نفی سماع موتی مستند به آیه انک لاتسمع الموتی چیست؟

نقد سلیمان بن عبدالوهابی بر اعتقادات برادرش محمد بن عبدالوهاب چه بوده است؟

نقدهای حسن بن علی السقاف بر افراط گری های وهابیت چیست؟

نقدهای سید احمد زینی دحلان بر اعتقادات وهابیت چیست؟

نقش مدارس مذهبی پاکستان در رشد افراطی‌گری به چه شکل است؟

نقش معبود در مفهوم عبادت به چه شکل است؟

نمونه های تاریخی از چگونگی توسل به انبياء و صالحان را ذکر نمایید؟

نواقض الاسلام از دیدگاه تفکیری ها چیست؟

نگاه مکتب دیوبند به جریان‌های تکفیری چگونه است؟

واژه ی دعا (خواندن) در قرآن به چند معنی استعمال شده است؟

وحدت بین اهل سنت و شیعه به چه معنا است؟

وهابیت چه جنایت هایی در مکه و مدینه مرتکب شدند؟

وهابیت در مخالفت با اهل سنت از چه روشهایی استفاده می کند؟

وهابیت و تکفیری ها از چه روش هایی در تبلیغات خود استفاده می کنند؟

وهابیت چه دیدگاهی درباره یزید بن معاویه دارند؟

پاسخ این ادعای نادرست که اسلام با جنگ و لشکر کشی گسترش یافت چیست؟

پاسخ به اشتباه وهابیت در تفسیر آیه ما انت بمسمع من فی القبور چیست؟

پاسخ به اشکال وهابیت درباره پیامد تاویل صفات خبری در قران چیست؟

پیامدهای فردی، اجتماعی و بین‌المللی خروج بر حاکم اسلامی چیست؟

پیرامون تکفیر و انواع تکفیر و ضوابط آن توضیح دهید؟

چرا استغاثه و درخواست از پیامبر و صالحان منجر به شرک نمی شود؟

چرا خواندن و صدا زدن غیر خدا در کنار خدا شرک نیست؟

چرا درخواست از غیر خدا شرک نیست؟

چرا وهابیون استغاثه و درخواست از پیامبر و صالحان را شرک می دانند؟

چند مورد از توسل در سیره انبیا از دیدگاه اهل‌سنت، بیان کنید؟

چه ادله ای بر جواز توسل وجود دارد؟

چه اشکالاتی بر دیدگاه تفکیری ها نسبت به آیه من لم یحکم بما انزل الله وجود دارد؟

چه اشکالاتی بر روایات معذور نبودن جاهل وجود دارد؟

چه اشکالاتی بر عقیده توحید سلفیه درباری وارد است؟

چه اطلاعاتی در مورد جریانهای تکفیری موجود در عراق موجود است؟

چه اطلاعاتی در مورد جریانهای تکفیری موجود در لبنان موجود است؟

چه شباهتی بین وهابیت و خوارج وجود دارد؟

چه كساني جذب گروه‌های تکفیری مي‌شوند؟

چه نقد هایی بر ادله وهابیت بر عدم جواز استغاثه وجود دارد؟

چه نقدهایی بر دیدگاه تکفیری ها بر تکفیر یاری کنندگان طواغیت وجود دارد؟

چه نقدهایی بر سلفیه بر عدم وجود مجاز در قران وجود دارد؟

چه چیزی مجوز خروج گروه های تکفیری بر علیه حاکم مسلمان است؟

چه کتابهایی در رد وهابیت نگارش شده است ؟

چگونه دعوت محمدبن عبدالوهاب رشد پیدا کرد؟

چگونه رشید رضا پس از برهه ای مخالفت با وهابیت به یکباره از مروجین تفکر وهابیت شد؟

کتابهایی از علمای اهل سنت نام ببرید که در جواز برگزاری جشن میلاد پیامبر اسلام نگارش شده است.

کفر و اقسام کفر را نام ببرید. دیدگاه علمای اسلام در تکفیراهل قبله چیست؟

گروه تکفیری «اجناد القوقاز» در منطقه چچن چه کسانی هستند؟

گروه های تکفیری جهت تحقق مفهوم امت دچار چه انحرافاتی شدند؟

گروه های تکفیری دچار چه انحرافی در فهم مساله جهاد شدند؟

گزیده ای از اعتقادات ابن تیمیه را بیان کنید؟

یکی از شبهات وهابیت در خصوص احتفال را پاسخ دهید.