مقالات > نقش گروه‌های تکفیری در تغییر نقشه منطقه

نقش گروه‌های تکفیری در تغییر نقشه منطقه

تاریخ انتشار: ۱۳۹۶/۸/۲۱ تعداد بازدید: 133

در پشت صحنه گروه‌های تکفیری، ابرقدرت‌های استعمارگر حضور دارند که با ایجاد اختلاف در بین مسلمین و ترویج تفکر تکفیر در بین فرق مختلف، در پی تسلط بر منطقه خاورمیانه و تجزیه کشورهای مسلمان هستند.



نویسنده: بهروز خیریه(1)

چکیده

یکی از مسائل عصر حاضر، سر برآوردن گروه‌های تکفیری در منطقه و گسترش آن به اقصی نقاط جهان است. تا جایی که گسترش سریع و وسیع آن گروهها و تحرکات نظامی آنان در اغلب نقاط جهان، تا حدودی توازن قوا و نظم جهانی را درهم ریخته و با توجه به این که اغلب تحرکات آنان در کشورهای اسلامی و حریم زندگی مسلمانان اتفاق افتاده است، تبعات مصیبت باری برای جوامع اسلامی داشته است.

اما در پشت صحنه گروه‌های تکفیری، ابرقدرت‌های استعمارگر حضور دارند که با ایجاد اختلاف در بین مسلمین و ترویج تفکر تکفیر در بین فرق مختلف، و با هدم آثار تمدن اسلامی در کشورهای اسلامی توسط عوامل تکفیری خود، در پی تسلط بر منطقه خاورمیانه و تجزیه کشورهای مسلمان هستند و از آن با تعبیر طرح خاورمیانه یاد می‌کنند. و گروه‌های تکفیری ابزاری برای اجرایی این طرح از سوی غربیها می‌باشند.

در این مقاله سعی بر این است تا با واکاوی مسئله، به بررسی تأثیرات این طرز فکر بر جغرافیای منطقه بپردازیم.

مقدمه

مدتی است تحرکات گروه‌های تکفیری جهادی – که هر بار تحت عنوانی و هر بار در منطقه‌ای از جهان اسلام سربرمی‌آورند – به خبر اول اغلب رسانه‌های جهان تبدیل شده و توجه جهانیان را به خود جلب کرده است. گروه‌هایی که دانسته یا ندانسته آب به آسیاب صهیونیزم و کشورهای استکباری می‌ریزند. البته امروز این مسئله که آنان در روند حرکات خود به بیراهه می‌روند، بر جهانیان آشکار شده است. در حوزه‌ی دینی نیز این گونه انحرافات ریشه در تاریخ دارد. چه بسا در طول تاریخ اسلام گروه‌هایی قارچ گونه سربرآورده و با حرکات نسنجیده و اقدامات ناپسند خود، ضربات مهلکی بر پیکر اسلام و جامعه‌ی مسلمین وارد کرده‌اند، اما در نهایت چون راهشان بر حق نبوده و در مسیر انحراف گام نهاده‌اند – علی رغم ضرباتی که بر پیکر اسلام و جوامع اسلامی وارد کرده‌اند – پس از مدتی در عرصه‌ی عمل همچون حبابی بر آب محو و نابود شده‌اند. با نظری اجمالی به تاریخ بعد از وفات پیامبر گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) این مسیر را می‌توان از حرکات خوارج و قیامشان علیه مولا علی تا عصر حاضر دنبال کرد. البته در عصر کنونی و به خصوص در سال‌های اخیر، اقدامات گروه‌هایی که به نام اسلام به وجود آمده‌اند و توانسته‌اند تعدادی از جوانان مسلمان را در کشورهای مختلف به خود جلب نمایند، از حوزه‌ی صرف مسائل دینی خارج شده و ابعاد دیگری یافته است. آنان به اشکال مختلف به قتل عام سایر مسلمانان و پیروان مذاهب دیگر اقدام نموده و با این اقدامات خود راه را برای سوء استفاده‌ی دشمنان فراهم می‌نمایند. البته در طول تاریخ و در مناطق مختلف «گاهی مسلمانان با پیروان ادیان دیگر درگیر شده‌اند که این امر، کم و بیش توجیه پذیر است. ولی مشکل امروز ما این است که دشمن با مهارت بسیار، اسلام را علیه اسلام برانگیخته است. از گروهی از مسلمانان به نام سنی، دسته‌ای می‌سازد که با شیعه بجنگد و برعکس، از شیعه دسته‌ای می‌سازد تا با سنی مبارزه کند. آنان نیز بی‌خبر از همه جا همه‌ی عقده‌های زندگی را در سایه‌ی درهم کوبیدن همدیگر خالی می‌کنند.» (2)

راستی چه تفکری باعث شده عده‌ای فکر کنند با حملات نظامی و لشکرکشی و قتل و کشتار سایر مسلمانان و مردم بی‌گناه می‌توانند زمام امور جهان اسلام را به دست گیرند و حکومت تشکیل دهند؟

امروز گروه‌های تکفیری در پی تشکیل حکومتی از خراسان تا اردن و حجاز هستند و می‌خواهند نقشه‌ی خاورمیانه را تغییر دهند. اما پشت این تفکر چه اهداف پنهانی وجود دارد؟ چه دست‌های پنهانی از این نوع تفکر پشتیبانی می‌کنند؟ اهداف غایبشان چیست و این طرز فکر از کجا نشئت گرفته است؟ دشمنان اسلام از اقدامات چنین گروه‌هایی چه سودی می‌برند؟

در این مقاله سعی بر این است تا با واکاوی مسئله، به بررسی تأثیرات این طرز فکر بر جغرافیای منطقه بپردازیم.

1- اسلام دین عدالت و آزادگی

دین مبین اسلام، دین برابری، آزادگی و سرفرازی است. در اسلام رنگ پوست و زبان و نژاد امتیاز محسوب نمی‌شود، لذا یک بنده‌ی ناچیز خدا به شرط داشتن تقوا می‌تواند به مدارج عالی دست یابد. چنان که در قرآن کریم به صراحت آمده است:

«یَا أَیُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاکُمْ مِنْ ذَکَرٍ وَ أُنْثَى وَ جَعَلْنَاکُمْ شُعُوباً وَ قَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا إِنَّ أَکْرَمَکُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاکُمْ إِنَّ اللَّهَ عَلِیمٌ خَبِیرٌ»؛ (3)

اى مردم، ما شما را از مرد و زنى آفریدیم، و آن گاه شعبه‌های بسیار و فرق مختلف گردانیدیم تا همدیگر را بشناسید، بزرگوارترین شما نزد خدا باتقواترین مردمند و خدا (بر نیک و بد مردم) کاملاً آگاه است.

از سوی دیگر، اسلام دینی است که با استکبار و استثمار مبارزه نموده است، لذا از همان آغازِ اعلامِ احکامِ قرآن از سوی پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم)، مستکبران و استثمارگران با آن به مخالفت برخاستند، زیرا منافع نامشروع دنیوی خویش را با احکام الهی دین مبین اسلام در منافات می‌دیدند. چنان که ابوجهل‌ها و هندان جگرخوار، بارها احکام اسلام را به سخره گرفته و می‌گفتند: محمد (صلی الله علیه و آله و سلم) می‌گوید سیاه حبشی با اربابش برابر است؟! یعنی ما با برده‌ای که با پول خریده‌ایم برابریم؟ و با ترفندهای گوناگون سعی می‌کردند راه پیاده شدن احکام الهی را ببندند؛ اما پیامبر و یارانش با تکیه بر ایمان و فرمان‌های الهی به شکل‌های مختلف در برابر آنان ایستادگی کردند و حتی از رو به رو شدن با حکومت‌های بزرگ و استکباری آن زمان نظیر ایران و روم نیز نهراسیدند.

در سده‌های بعد نیز «رهبران مذاهب اسلامی در رویارویی با طاغوتیان، هیچگاه تن به سازش نداده‌اند و به پیروان خود آموختند که باید در برابر حکومت‌هایی که با معیارهای مذهبی هم آهنگی ندارند، به پا خیزند. مبارزه با سلطه‌ی بیگانگان برای زنده نگاه داشتن ارزش‌های دینی نیز از دیگر آموزه‌های پیشوایان مذاهب اربعه به شمار می‌رود. بر همین اساس، استعمارگران می‌کوشند با سست کردن روحیه‌ی تلاش و نوآوری‌های فکری و سیاسی از پیدایش جنبش‌های انقلابی در جامعه‌های اسلامی پیشگیری کنند.» (4)

این روند در طول تاریخ ادامه داشته است و زورگویان و دنیا طلبان که اسلام را خطری برای منافع خود به شمار آورده‌اند، همواره درصدد برآمده‌اند با ترفندهای مختلف علیه اسلام و مسلمانان راستین مبارزه کنند.

در عصر حاضر نیز استعمارگران که همواره به سرزمین‌های گهرخیز مسلمانان چشم طمع داشته‌اند، کوشیده‌اند برای رسیدن به اهداف خود از روش‌های مختلفی استفاده کنند. بدیهی است در این رهگذر، منطقه‌ی خاورمیانه که دارای ویژگی‌های ژئوپلتیک و اقتصادی فوق العاده‌ای است، همواره یکی از مناطق مورد توجه استعمارگران و نو استعمارگران بوده است.

اهمیت خاورمیانه دلایل زیادی دارد و به مسائل و موضوعات مختلفی برمی‌گردد: از لحاظ فرهنگی، خاورمیانه محل ظهور همه ادیان الهی است و به همین دلیل، مردم این منطقه بسیار دین باور هستند. به لحاظ جغرافیایی، خاورمیانه محل اتصال سه قاره آسیا، اروپا و آفریقاست؛ به لحاظ ژئوپلیتیکی نقاط مهمی مثل باب المندب، تنگه هرمز و کانال سوئز در خاورمیانه واقع شده است و نقاط بسیار مهم استراتژیک در سطح جهان هستند. به لحاظ اقتصادی، منطقه خاورمیانه بیش از 64 درصد مخازن نفت و گاز دنیا را در خودش جای داده است که این هم یک موقعیت ممتاز به منطقه بخشیده است. از دیرباز یعنی حدود پانصد سال پیش نیز تمام قدرت‌های بین‌المللی و استعمارگران تلاش کرده‌اند تا در این منطقه حضور داشته باشند؛ پرتغالی‌ها، هلندی‌ها، فرانسوی‌ها، انگلیسی‌ها و آمریکایی‌ها پس از جنگ جهانی دوم تلاش کردند در این منطقه حضور داشته باشند و استراتژیست‌های بزرگ همواره در طول تاریخ گفته‌اند که برای تسلط بر جهان باید بر خاورمیانه مسلط بود. این یک واقعیت است... (5)

به دلیل همین ویژگی‌ها و به خصوص منابع گهربار آن است که خاورمیانه همواره بخشی از دکترین رؤسای جمهور آمریکا را به خود اختصاص داده است. به طور مثال سیاست نیکسون در این منطقه در چارچوب دکترین نیکسون کسینجر موسوم به «سیاست دو ستون» بود که ایران و عربستان را دو ستون امنیت خلیج فارس می‌دانستند و نقش ژاندارمی را هم برای ایران قائل بودند. جیمی کارتر رئیس جمهور دموکرات آمریکا صلح خاورمیانه را به عنوان وظیفه اصلی سیاست خارجی امریکا در دستور کار قرار داد و اصل خود که به «اصل کارتر» مشهور شد و سران آمریکا بارها وفاداری خود را به این اصل اعلام کرده‌اند را این چنین مطرح کرد:

«هر تلاشی از سوی هر قدرت خارجی برای کسب سلطه بر منطقه خاورمیانه صورت گیرد، تجاوز به منافع حیاتی امریکا تلقی خواهد شد و آمریکا با استفاده از کلیه وسایل لازم، از جمله با استفاده از نیروی نظامی، در مقابل چنین تجاوزی خواهد ایستاد.» (6)

لذا استعمارگران و کشورهای امپریالیستی در قرن‌های اخیر برای سلطه بر کشورهای مسلمان منطقه یا به تعبیری خاورمیانه بزرگ راه‌های مختلفی را آزمایش کرده‌اند. نظیر: حمله‌ی مستقیم نظامی و اشغال سرزمین‌های مسلمانان، انتصابِ حاکمان دست نشانده، ایجاد انحراف در نهضت‌های آزادی بخش، ایجاد گروه‌های به ظاهر انقلابی، برافروختن آتش جنگ میان گروه‌های قومی و مذهبی، ایجاد فرقه‌های جدید و در نهایت استفاده از سیاست تفرقه بینداز و حکومت کن.

بدیهی است هر روشی پس از مدتی به دلیل آشنا شدن مردم تحت ستم با ترفندهای آنان، خاصیت خود را از دست می‌دهد، لذا مستکبران راه‌های جدیدی را انتخاب می‌کنند و شیوه‌های خود را عوض می‌کنند و به شیوه‌های جدید روی می‌آورند؛ به عنوان نمونه یکی از طرح‌هایی که قدرت‌های زورگوی جهانی برای خاورمیانه طراحی کرده‌اند؛ طرح خاورمیانه بزرگ است.

این طرح که پس از 11 سپتامبر ارائه و برای نخستین بار توسط کالین پاول مطرح شد، می‌توان بخشی از طرح نظم نوین جهانی و استعمار فرانو برای منطقه خاورمیانه دانست که البته مورد حمایت و دفاع تمامی قدرت‌های استعماری است و دارای ابعاد سیاسی، فرهنگی و اقتصادی است. طرح خاورمیانه بزرگ در مؤسسه هریتیج آمریکا تهیه و در ژوئن 2004 در اجلاس هشت کشور صنعتی بزرگ جهان به تصویب رسید و این کشورها رسماً حمایت خود را از اجرای آن اعلام کردند. اهداف عمده این طرح عبارتند از: استحاله کامل فرهنگی مردم منطقه و جلوگیری از رشد بنیادگرایی اسلامی به شیوه ایران، محور قرار گرفتن رژیم اشغالگر قدس به عنوان ژاندارم منطقه و کنترل و دسترسی آسان به نفت و...

یکی از مهم‌ترین اهداف این طرح تبدیل اسرائیل به قدرت برتر نظامی منطقه و مهار جمهوری اسلامی و منزوی کردن ایران بود که حذف بازوهای جمهوری اسلامی در منطقه از جمله حزب الله و حماس که تهدیدی جدی برای امنیت اسرائیل به شمار می‌رود، از اهداف کلان آن بود. به طوری که «کاندولیزا رایس» وزیر امور خارجه آمریکا در زمان جنگ 33 روزه که با هدف نابودی و یا خلع سلاح مقاومت در ژوئیه 2006 طراحی شده بود از مردم لبنان خواست درد زایمان خاورمیانه جدید را تحمل کنند. البته این نوزاد مرده متولد شده‌ی خانم رایس، فاز بعدی طرح آمریکا در مورد خاورمیانه بود که این هم با شکست مواجه شد. (7)

گفتنی است نام «هشت کشور صنعتی برتر جهان»، عنوانی است که این هشت کشور بزرگ امپریالیستی برای خود برگزیده‌اند و این جا برای حفظ امانت عین مطلب را ذکر کرده‌ایم. اما پیش از پرداختن به اصل مبحث، لازم است نکاتی چند درباره‌ی مسئله‌ی خاورمیانه‌ی بزرگ و اهداف کشورهای نو استعماری ولابی صهیونیزم را از این طرح بررسی کنیم. نخست این که:

«در 1990 شیمون پرز نخست وزیر و وزیر امور خارجه وقت رژیم اسرائیل، سخن از خاورمیانه جدید به میان آورد و تغییر در مناسبات کیفی در درون منطقه را با محوریت اسرائیل خواستار شد. از سال‌های 1996-97 میلادی موضوع خاورمیانه‌ی بزرگ و جایگاه آن در راهبرد امنیت ملی آمریکا در میان نخبگان، رسانه‌ها و هم چنین محافل رسمی بیش از پیش مطرح شده است. در ارزیابی‌های راهبردی 1998 آمریکا، خاورمیانه بزرگ از شمال آفریقا تا شبه قاره هند، متضمن چهار عنصر کلیدی تأمین نیازهای انرژی، مقابله با ایران و عراق، روند صلح اعراب و اسرائیل و اصلاحات و ثبات داخلی کشورها مورد توجه قرار گرفت.» (8)

از لحاظ جغرافیایی نیز خاورمیانه بزرگ حوزه تمدن اسلامی از مراکش تا بنگلادش و آسیای جنوب شرقی را دربر می‌گیرد. استراتژیست‌های آمریکایی، خاورمیانه‌ی بزرگ را محل تلاقی سه قاره آسیا، اروپا و آفریقا مشتمل بر قلب خاورمیانه، شمال آفریقا، شاخ آفریقا، قفقاز و آسیای مرکزی و جنوب غربی ترسیم می‌کنند؛ که در عین حال برخی از مهم‌ترین حوزه‌های موضوعی عمده عصر جاری از جمله منابع انرژی، سهولت مواصلاتی، تولید سلاح‌های انهدام جمعی، سیستم‌های موشکی به همراه کهنه‌ترین مناقشات منطقه‌ای بین اعراب و اسرائیل، هند و پاکستان و به طور بالقوه ایران و عراق را در برمی‌گیرد. (9)

البته آنان در عمل برای پیاده نمودن شکل اولیه این طرح دچار مشکل شدند، زیرا در این راستا دو مانع بر سر راه آنان قرار داشت: نخست مخالفت محور فرانسه –آلمان با اهداف نظامی آمریکا به دلیل حفظ منافع کشورهای خود و دوم انزجار دنیای عرب از هرگونه دخالت از خارج در شیوه‌های حکومتی آنها. لذا، عمده‌ترین رهبران عرب از جمله مصر و عربستان و تونس به عنوان رئیس دوره‌ای اتحادیه عرب، دعوت رئیس جمهوری آمریکا را برای شرکت در اجلاس گروه هشت جهت بحث و گفت و گو در مورد روند اصلاحات در خاورمیانه بزرگ مسکوت گذاردند. (10)

البته سران عرب برای این کار دلایل گوناگونی داشتند، که از آن جمله می‌توان نخست به رشد نهضت‌های اسلامی و گسترش حوزه نفوذ احزاب مسلمان در اثر فضای باز سیاسی و دوم تجزیه‌ی احتمالی برخی کشورها در اثر تحقق یافتن اهداف کشورهای غربی اشاره کرد. لذا کشورهای استعماری و در رأس آن‌ها آمریکا که پس از فروپاشی شوروی سابق، داعیه‌ی رهبری جهان یک قطبی را در سر دارد، راه‌های دیگری را در پیش گرفتند. با گذشت ایام و ناکارآمدی ترفندهای گوناگون، در یک سو آمریکا و غرب و سران صهیونیسم در سوی دیگر سران وابسته‌ی برخی کشورهای عربی که هیچ پایگاهی در بین ملت‌های مسلمان ندارند، به این نتیجه رسیدند که تنها خطری که «ثروت و قدرت» نامشروع و ظالمانه‌شان را در مقابل مستضعفین تهدید می‌کند، موج اسلام خواهی مردم جهان است که الگوی فکری و سیاسی خود را از روند ظلم ستیزی و عدالت طلبی انقلاب اسلامی ایران کسب می‌کند؛ لذا آن‌ها درصدد برآمدند تا با مقابله با اصل این آرمان خواهی، از گسترش این فرهنگ در افکار عمومی سایر مردم جهان – که باعث اضمحلال قدرت آن‌ها خواهد شد – جلوگیری کنند.

نو استعمارگران هنگامی که دیدند روش‌های معمولشان دیگر کارآمد نیست و ایدئولوژی اسلامی همواره مانع بزرگی بر سر راه آنان خواهد بود، بر آن شدند اساس اسلام را زیر سؤال ببرند و با ایجاد شکاف بین مسلمانان به اهداف شوم خود دست یابند، زیرا خود دریافتند که اسلام، دین سرافرازی و آزادی و آزادگی است و یک مسلمان حقیقی هیچ گاه بنده و نوکر دیگران نخواهد شد. امری که اسلافشان در سال‌های نه چندان دور نیز بدان اعتراف کرده بودند:

«بر اساس آنچه آزموده شده اسلام دین سرافرازی و آزادی است و پیروان راستین آن هیچ گاه به سادگی بنده و نوکر دیگران نمی‌شوند. احساس سرافرازی‌های گذشته چنان در درون آنان در جوش است که حتی در این ایام ضعفشان نیز از آن دست برنمی‌دارند». (11)

بدیهی است یکی از بهترین راه‌های مقابله با این روند نیز ایجاد تفرقه و دو دستگی در میان مسلمانان و استفاده از گروه‌هایی با رنگ و لعاب اسلامی است، تا اسلام را از درون دچار استحاله و از هم پاشیدگی کنند و در ذهن فرقه‌های مختلف مسلمانان نیز شک و شبهه ایجاد نمایند. شبهاتی که موجب تردید ایشان در ادامه‌ی مسیر شود.

اما ایجاد تفرقه در میان پیروان یک مکتب چگونه امکان پذیر می‌گردد؟

بی‌شک بهترین راه در این باره ایجاد شبهه، دادن فتواهای تکفیری و در نهایت گسترش انحراف در میان مسلمانان و ایجاد فرقه‌های خود ساخته و منحرف است. فرقه‌هایی که از درون همچون آفتی درونی اسلام را بی‌روح و پوچ و نابود نمایند، زیرا دشمنی از بیرون به دلیل ایمان قلبی مسلمانان کارساز نبود و آنان علی رغم به دست آوردن پیروزی‌های مقطعی هیچ گاه نتوانستند بر اندیشه و فکر مسلمانان تسلط یابند. مسئله‌ای که مأموران و جاسوسان آن‌ها در سرزمین‌های اسلامی بارها در گزارش‌های خود بدان اعتراف کرده‌اند:

«اسلام بر دل و اندیشه‌ی این مردم تأثیر عمیقی بر جای نهاده بود به طوری که یک مسلمان ساده از لحاظ باور و اعتقادات با یک کشیش مسیحی برابری می‌کرد. پیروان شیعه که در کشور ایران ساکن هستند از لحاظ ایمان بسیار محکم و استوارند. پیداست به همان نسبت برای دولت انگلیس تهدید محسوب می‌شوند.» (12)

ایشان زمانی که دیدند از بیرون نمی‌توانند آن گونه که انتظار دارند به اسلام و مسلمانان لطمه بزنند، چنان که حتی با تقویت گروه‌های چپ و جریان‌های لاییک و اجرای طرح‌های گوناگون نیز نتوانستند به اهداف خویش دست یابند، به ایجاد تفرقه در بین مسلمانان روی آوردند، زیرا «زورمندان و قدرت طلبان تاریخ همواره می‌خواهند با ایجاد شک و تردید، از همبستگی خلق جلوگیری کنند و با تهمت و افترا، شعاع حقیقت را اندک جلوه دهند و از نفوذ روشنایی وحدت بخش آن جلوگیری کنند. پس در این راه ناچار به تهمت زنی و گزافه گویی خواهند پرداخت، تا جماعت مؤمنین را از یکدیگر جدا کنند و به گروه خویشتن نزدیک سازند.» (13)

در این راستا نه تنها تئوریسین‌های کشورهای سلطه گر بلکه حتی برخی سیاست مداران بی‌دین و مزدور بیگانه که از وحدت و انسجام مذاهب و فرقه‌های اسلامی هراس دارند، همواره سعی نموده‌اند با اغوای برخی مفتی‌های متعصب، به اختلافات مذهبی و در نهایت، جنگ و کشمکش مذهبی دامن بزنند که البته گاهی هم در این راستا شکست خورده‌اند. به عنوان نمونه، «احمد الطیب» شیخ الازهر در گفت و گویی رسانه‌ای در مورد نقشه‌ی شوم حسنی مبارک دیکتاتور برکنار شده‌ی مصر برای تفرقه افکنی در بین برادران شیعه و سنی چنین می‌گوید:

«مبارک برای راضی کردن رژیم صهیونیستی و ایجاد درگیری بین ملت‌های اسلامی و شیعه و سنی، علمای مصر را به دادن فتوا مبنی بر تکفیر شیعیان ترغیب می‌کرد. حسنی مبارک بارها از من خواسته بود، تا فتوایی علیه شیعیان و حزب الله لبنان صادر کنم، اما با وجود فشارها و اصرارها، این خواسته را رد کردم.» (14)

البته در این مورد خوشبختانه با آگاهی و بصیرت این روحانی برجسته‌ی مصری، تیرشان به سنگ خورده است. اما آنان با توجه به این که راه‌های مختلفی را برای ایجاد دو دستگی و تفرقه بین مسلمانان آزمایش کرده بودند، در نهایت به این نکته رسیدند که با تقویت جریان‌های تکفیری خواهند توانست به اهداف شوم خود برسند، زیرا نظام‌های سلطه گر با بهره گیری از برنامه‌های نظریه پردازان فرهنگی، کارشناسان اجتماعی و روان شناسان با تجربه‌ی خود و بر اساس شرایط فرهنگی و مذهبی جامعه‌های گوناگون، برنامه ریزی می‌کنند. برانگیختن احساسات نژادی، اختلاف‌های مرزی، تعصب‌های مذهبی و هجوم به هنجارهای اجتماعی و اخلاقی جامعه، نمونه‌هایی از این برنامه‌های شوم است.

یکی از ترفندهای ایشان نیز همین بحث تکفیر و تقویت جریان‌های تکفیری است. در این باره مولوی سید عبدالصمد ساداتی از روحانیون برجسته‌ی اهل سنت سراوان در مورد تلاش دشمنان اسلام برای ایجاد تفرقه و از هم پاشیدن قدرت بزرگ اسلامی و رسیدن به اهداف شوم خودشان می‌فرماید:

«بحث تکفیر و پرداختن به تفکر در خصوص ابعاد این موضوع، مهم و نیاز روز است و دشمنان اسلام برای ایجاد تفرقه، برای از هم پاشیدن قدرت بزرگ اسلامی، برای رسیدن به اهداف خودشان از این وجه استفاده می‌کنند. حربه‌ای که می‌تواند کشورها و ملت‌های اسلامی را در مشکلات عدیده‌ای گرفتار کند، زیرا این حربه‌ای است که به وسیله‌ی آن، تفرقه بین مسلمانان ایجاد شود تا هرگز مسلمان به مسلمان نرسد. حربه‌ی تفرقه به وسیله‌ی تکفیر، حربه‌ای است که مسلمان را از مسلمانان جدا می‌کند. به همین دلیل، برنامه ریزی‌ها و سرمایه گذاری‌های زیادی می‌شود تا از بعضی شبهات و نیز اختلافات نظری یا فکری که هیچ گاه ارتباطی با تکفیر ندارد، استفاده کنند.» (15)

2- انعکاس اقدامات گروه‌های تکفیری در میان غیر مسلمانان و نشان دادن چهره‌ای نامناسب و خشن از اسلام

مسئله‌ی مهم دیگر، انعکاس اقدامات گروه‌های تکفیری در میان مسلمانان و غیر مسلمانان و نشان دادن چهره‌ای نامناسب و خشن از اسلام است. بی‌شک اقدامات جنون آمیز و خشونت بار این گونه گروهک‌ها نه تنها به پیشرفت اسلام در جهان و پیاده شدن احکام اسلامی کمک نکرده است، بلکه موجب بدبینی و باز خورد منفی در میان مردم جهان شده است. گفتنی است که خشونت به این شکل و با مدل به اصطلاح طالبانی، در عصر حاضر سابقه‌ی چندان طولانی ندارد و به دهه‌ی 1990 برمی‌گردد. اما به طور کلی می‌توان گفت این مسئله در سه دوره‌ی مختلف شکل گرفته است: «یکی در پایان دهه 1960 و اوایل دهه 1970 که گروه‌های اسلام گرای غرب عربی با استفاده از آثار سید قطب به رادیکالیسم اسلامی و استفاده از خشونت علیه رژیم‌های عرب متمایل شده بودند. دوم در پایان دهه 1980 که گروه‌های رادیکال اسلام گرای مصری به اقدامات خشونت باری نظیر ترور فیزیکی مقامات حکومتی مصر و درگیریهای خشونت بار خیابانی با نیروهای امنیتی این کشور دست زدند و سوم در دوره‌ی پس از روی کار آمدن طالبان در افغانستان و کاربرد خشونت‌های گسترده از سوی آن‌ها و نیز از سوی نیروهای اسلام گرای غیر افغانی حامی آن‌ها نظیر سازمان القاعده علیه نظامیان و نیز نظامیان آمریکایی که در حادثه 11 سپتامبر 2001 به اوج خود رسید.» (16)

بی‌شک با سرکوب حرکت گروههای تندرو در مصر تا حدودی این مسئله فروکش کرد، اما گاه و بی‌گاه در نقاط مختلفی از سرزمین‌های اسلامی شاهد حوادث خشونت باری بودیم، که بیشتر در نتیجه‌ی ظلم و ستم حکومت‌های دیکتاتوری به وقوع می‌پیوست؛ نظیر حوادث مصر و الجزایر و فلسطین اشغالی. تا این که با روی کار آمدن طالبان در افغانستان موج جدیدی از این گونه حوادث خشونت بار آغاز شد. «تحولات دهه 1990 در جهان عرب و افغانستان و سرانجام حوادث 11 سپتامبر 2001 در نیویورک بار دیگر بحث خشونت و جایگاه آن را در اسلام زنده کرد. درگیری‌های افغانستان پس از روی کار آمدن طالبان، رفتار خشونت بار طالبان با مردم افغانستان، به ویژه نوگرایان و زنان از یک سو و کشتار شیعیان و مخالفان دیگر در مناطق مرکزی و شمالی افغانستان از سوی دیگر، ضربه سختی بر چهره اسلام سیاسی در جهان وارد ساخت.» (17)

رفتار و اقدامات خشونت آمیز این گونه گروه‌ها که دارای عناوین اسلامی هستند، در حال حاضر چهره‌ای نامناسب و خشونت بار از اسلام را در جهان ترسیم کرده است. چیزی که دشمنان اسلام در طول تاریخ و به خصوص در دوران استعمار نوین به دنبال آن بوده‌اند و متأسفانه برخی اقدامات کورکورانه و نسنجیده و خشونت بار و حتی غیر انسانی این گروه‌های به ظاهر مذهبی، زمینه را برای تبلیغات سوء دشمنان اسلام فراهم نموده است.

متأسفانه در حال حاضر در زمینه‌ی تمام فیلم‌های خبری که از گروه‌های تکفیری پخش می‌شود، هنگام قتل و کشتار و در صحنه‌های فجیع نظیر سربریدن انسان‌ها، صدای الله اکبر شنیده می‌شود. این امر نه تنها موجب بدبینی پیروان سایر مذاهب به اسلام خواهد شد، بلکه در میان مسلمانان نیز جوی از تردید و شک و دو دلی و یأس و ترس از آینده را به وجود می‌آورد. تا حدی که می‌توان گفت در حال حاضر طراحان پشت صحنه و صحنه گردانان جهانی این رویدادها تا حدودی به این هدف شوم خود رسیده‌اند. چنان که در نقاط دوردست و کشورهای اروپایی و آمریکایی مسلمانان همچون تروریست و انسان‌هایی بی‌عاطفه و خشن معرفی شده‌اند و این مسئله از سویی زمینه‌های دشمنی و حتی نفرت سایر مذاهب از مسلمانان را فراهم می‌کند و از سوی دیگر، موجب گسترش تفرقه و نفاق و حتی نفرت در میان پیروان مذاهب و نحله‌های مختلف اسلامی خواهد شد. در حال حاضر درگیری‌های این فرقه‌ها با سایر مسلمانان، این نظریه را القا می‌کند که مردم، درگیرِ یک جنگ در میان فرقه‌های مختلف اسلامی هستند، لذا در این میان، دشمنان اصلی به خصوص صهیونیست‌های غاصب فراموش می‌شوند و آن‌ها با خیال راحت به پیاده کردن نقشه‌های شوم خود خواهند پرداخت و از این جو نهایت استفاده را می‌برند. چنان که حمله‌ی جدید رژیم صهیونیستی به مسلمانان در نوار غزه در ماه مبارک رمضان امسال و نسل کشی مسلمانان، با استفاده از فضای آشفته در سوریه، عراق، افغانستان، پاکستان و سایر کشورهای منطقه شکل گرفت. شرایطی که حاصل عملکرد گروه‌های تکفیری نظیر داعش و طالبان و القاعده می‌باشد. در این رابطه شیخ دکتر بدرالدین حسون مفتی اعظم سوریه با درک درست شرایط منطقه چنین اظهار نظر می‌کند:

«دامن زدن به درگیری در منطقه و فراموش کردن دشمن واقعی، فقط برای خوش خدمتی به کسانی که بودجه و پول آن‌ها را تأمین می‌کنند و فکر و اندیشه‌شان را با گمراهی تغذیه می‌کنند، انجام می‌شود. قصد آن‌ها از این کار این است که غیر مسلمانان را از طریق اسلام هراسی از اسلام دور کنند و چنین تصویری را انعکاس دهند که گویی در منطقه، یک جنگ اسلامی – اسلامی وجود دارد و نه جنگ در برابر تجاوز صهیونیست‌ها که بخشی از جهان اسلام را اشغال کرده‌اند. در اثر این تبلیغات اسلام هراسانه که با خوش خدمتی گروههای تکفیری تحقق می‌یابد، هر غیر مسلمان که یکی از کانال‌های ماهواره‌ای را مشاهده کند و یک مسلمان را در حال صحبت ببیند، پیش خود خواهد گفت که مسلمانان شایسته احترام و گوش دادن به آن‌ها و استماع صحبت‌هایشان نیستند.» (18)

البته نشان دادن چهره‌ای خشن و غیرانسانی و پرخاشگر از اسلام، از دیرباز جزو تئوری و نقشه‌ی راه کشورهای استعمارگر بوده است. چنان که جاسوس برجسته و کهنه کار انگلیسی‌ها «هامفر» در خاطرات خود این چنین بدان اشاره می‌کند:

«باید کاری کنیم که اسلام مانند یک دین پرخاشگر و بی‌سرو بن معرفی شود، تا مردم را از آن ناامید و روگردان کنیم. برای اثبات ادعایمان می‌توانیم مشکلات و ناسازگاری‌هایی را که در سرزمین‌های اسلامی وجود دارد برجسته کنیم و نشان دهیم که این کشورها تا چه حد به سوی ناامنی و آشوب می‌روند.» (19)

البته خوشبختانه امروز بسیاری از علما و مسلمانان اهل تسنن، با بصیرت و آگاهی به ترفندها و مکر دشمنان پی برده‌اند و در نهایت با وحدت و همدلی، نقشه‌های آنان را نقش بر آب خواهند کرد؛ به عنوان نمونه امیر جماعت اسلامی عراق که به خوبی خطر گروه‌های تکفیری را درک کرده است، با خطرناک خواندن فعالیت‌های داعش برای اقلیم کردستان عراق، منشأ این گروه تروریستی را سازمان‌های جاسوسی کشورهای خارجی می‌داند. وی هم چنین معتقد است با تهدید و ارعاب نمی‌توان مردم را به اسلام دعوت کرد. «علی باپیر» در مصاحبه با بولتن نیوز گفت:

"قطعاً اگر سیستم‌های امنیتی در کردستان عراق حواسشان نباشد آن‌ها بسیار برای کردستان (عراق) خطرناک خواهند بود. تفکر داعش به اعتقاد من کمتر تحت تأثیر جریان اسلامی است و بیشتر تحت تأثیر جریان‌های جاسوسی کشورهای خارجی است و دستان کثیفی پشت این جریان هستند. این گروه قبل از هر چیز اقدام به تسویه گروه‌های اسلامی می‌کند. آن‌ها در سوریه کاری به رژیم نداشتند و بیشتر گروههای اسلامی را قتل عام می‌کردند."

علی باپیر درباره راهکارهای مبارزه با این گروه تروریستی افزود:

«به نظر من باید مردم را آگاه ساخت و برای آن‌ها روشن کرد که این تفکر در اسلام جایی ندارد. سازمانی هستند که مشخص نیست آن‌ها وابسته به چه کسانی هستند. ضمن این که در اسلام اجباری به دین وجود ندارد و این نقض آیات قرآن کریم است. ما ده‌ها آیه مانند آیه «لا اکراه فی الدین» داریم که خداوند منان رد می‌کند. این دینِ حق، به زور به مردم تحمیل شود. چون مردمی که به زور مسلمان می‌شوند مسلمان نمی‌گردند بلکه آنها را ما منافق می‌کنیم. مردم باید با قلب و ایمانشان اسلام را بپذیرند. از سوی دیگر، این گروه‌ها مانند القاعده و داعش مشخص نیست که چه کسانی رهبران آن‌ها هستند، لذا بسیار به راحتی از سوی سیستم‌های امنیتی مورد سوء استفاده قرار می‌گیرند. بیشتر اوقات آن‌ها ابزار هستند.» (20)

3- تخریب آثار تمدن اسلامی

یکی دیگر از ترفندهای دشمنان برای رسیدن به اهداف شوم خود، که همانا تغییر نقشه‌ی خاورمیانه است، تخریب آثار تمدن اسلامی است، که در واقع نمادهای این تمدن محسوب می‌شوند. نظیر: مساجد، تکایا، اماکن متبرکه، بقعه‌ی پیامبران الهی و اصحاب پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم). البته این مسئله از دیدگاه تئوریسین‌های بیگانه، رویه‌ی دیگری نیز دارد و آن این که این اماکن همچون نگینی ارزشمند موجب جمع شدن مسلمانان به دور هم و تقویت و انسجام آنان می‌شوند، پس باید این مرکزیت‌های معنوی را از بین برد. با توجه به آنچه جاسوس کهنه کار انگلیسی در این باره در خاطرات خود نوشته است، این مسئله یکی از محوری‌ترین بخش‌های تئوری استعمارگران انگلیسی بوده است:

«رفتن مردم به زیارت اماکن مقدس، مانع بزرگی است بر سر راه ما که باید آهسته آهسته برای از بین بردن این ویژگی ایشان تلاش کنیم. باید به آن‌ها تلقین کنیم که زیارت این اماکن در واقع مانند سرزدن و عبادت مرده‌هاست و در اصل خلاف شرع است و با قانون اسلام سازگار نیست. باید تلاش کنیم تا این آثار از بین بروند.» (21)

امروز کار گروه‌های تکفیری جدید به جایی رسیده که هرگونه ظاهرسازی و محافظه کاری را به کنار نهاده و پس از تخریب بسیاری از اماکن مقدس مسلمانان و حتی بقعه پیامبران الهی و صحابه و مساجد و اماکنی که اهل تسنن به آن‌ها باور دارند، سودای ویران نمودن خانه خدا و کعبه مسلمین را در سر دارند. «به گزارش خبرگزاری مهر، چند روز پیش موضع گیری یکی از سرکردگان داعش درباره لوازم ویرانی کعبه بسیار خبرساز شده بود. اما منابع موثق امروز خبری را منتشر کرده‌اند که رویکرد افراط گرایانه و ضد اسلامی گروه تروریستی داعش را بیش از پیش نمایان می‌کند. منابع عراقی در این باره اعلام کردند:

«ابوبکر البغدادی» سرکرده داعش روز گذشته (شنبه) در اظهاراتی بر لزوم ویران نمودن کعبه تأکید کرد و افزود: اصول و عقاید اسلامی به ما اجازه پرستش سنگ را نمی‌دهد. یک پایگاه اینترنتی نزدیک به سرکرده داعش هم در تأیید این خبر، اعلام کرد: البغدادی به ویران نمودن کعبه تعهد کرده است. به گزارش پایگاه «عین العراق نیوز» این منبع نزدیک به داعش در ادامه مدعی شده است: حجاج برای لمس کردن دیوار کعبه و پرستش سنگ به مکه می‌روند و آن‌ها برای عبادت خدا به آنجا نمی‌روند پس باید کعبه را ویران کنیم!». (22)

4- تجزیه‌ی کشورهای بزرگ و مسلمان و تغییر نقشه‌ی منطقه

اما نقشه‌ی اصلی و استراتژی بنیادی دشمنان، تجزیه‌ی کشورهای بزرگ و مسلمان منطقه به منظور به هم زدن تعادل سیاسی در منطقه و دادن بهانه به دست آمریکا و صهیونیزم جهانی برای تغییر نقشه‌ی خاورمیانه و رسیدن به طرح خاورمیانه جدید و تقسیم کشورهای منطقه به کشورهای کوچک‌تر و ضعیف است. کشورهای کوچکی که نیازمند انواع کمک‌های مالی و تسلیحاتی هستند و باید این تجهیزات را از کشورهای بزرگ و قدرت‌های جهانی خریداری کنند و بدین شکل روزبه روز بیشتر به این قدرت‌ها وابسته خواهند شد. از سوی دیگر، اختلافات قومی و مذهبی، اختلافات مرزی و اقتصادی نظیر: اختلاف نظر در مورد خطوط مرزی و استفاده از منابع انرژی و منابع آبی و... موجب تشدید درگیری میان این کشورها خواهد شد.

این درگیری‌ها باعث می‌شود این کشورهای کوچک و تازه استقلال یافته، روز به روز بیشتر به قدرت‌های بزرگ وابسته شوند. آنان در این رقابت‌های مرزی نیازمندِ تکنولوژی کشورهای غربی و سلاح‌های آنان می‌باشند تا بتوانند از تمامیت و موجودیت خود دفاع کنند، لذا در نهایت، این مسئله موجب هم سو شدن این کشورها با سیاست‌های قدرت‌های بزرگ و رژیم صهیونیستی خواهد شد. در ضمن، تنش‌ها و درگیری‌های مرزی و منطقه‌ای، موجب تغییر جهت جریان‌های سیاسی و افکار عمومی از دشمن صهیونیستی به درگیری‌های داخلی بین مسلمانان و کشورهای اسلامی خواهد شد. این امر نیز از گذشته‌های دور، جزو نقشه‌های حساب شده‌ی استعمارگران بوده است. چنان که در نقشه‌ی راه بریتانیای کبیرِ دوران استعمار به صراحت بدان اشاره شده است:

«... ایجاد درگیری و آشوب چه در بین مسلمانان و سایر ادیان و چه در بین خود مسلمانان و مذاهب مختلف آنان [هدف دیگر ما باید باشد] معلوم است بدین ترتیب علاوه بر این که اسلام تضعیف می‌شود، هواداران آن نیز تضعیف و ناامید شده، دست از حمایت یکدیگر و وحدت و همدلی بر می‌دارند و راه گسترش و پیشرفت را نیز کنار خواهند نهاد» (23)

حرکات این گروه‌ها و بسیاری از اهداف پنهانشان امروز چنان برای تحلیل گران و مردم مسلمان منطقه آشکار شده که یکی از سایت‌های منطقه در تشریح این گروهک‌ها در بخشی از تحلیل خود در بیستم تیرماه سال جاری (1393) در مورد اهداف پنهان این گروهک‌های تکفیری چنین می‌نویسد:

«ایجاد حاشیه امن برای رژیم صهیونیستی از طریق تفرقه افکنی میان شیعه و سنی و مشغول کردن مسلمانان به جنگ و خونریزی علیه یکدیگر و فراموش شدن بزرگترین مشکل جهان اسلام یعنی مسئله فلسطین. تضعیف و در صورت امکان نابودی محور مقاومت، به ویژه این که اکثریت مردم عراق از حامیان جریان مقاومت ضد صهیونیستی محسوب می‌شوند.

تهدید امنیت جمهوری اسلامی ایران به عنوان اصلی‌ترین دشمن آمریکا از طریق قدرت یابی گروهک‌های تکفیری و به خطر انداختن ثبات و آرامش درونی آن. کلید زدن تجزیه کشورهای منطقه و بر هم زدن چهره سیاسی و جغرافیایی آن.» (24)

اما هم چنان که در آغاز گفتیم مهم‌ترین سناریوی دشمنان، تغییر نقشه خاورمیانه و منطقه است. این نکته امروز به عنوان یک استراتژی مطرح است، چنان که کارشناسانِ کشورهای منطقه در اظهارنظرهای گوناگون بدان اشاره کرده‌اند؛ به عنوان نمونه، «قادر ملک اف» کارشناس سیاسی و دینی آسیای مرکزی و رئیس مرکز پژوهشی «دین، حقوق و سیاست» در قرقیزستان در گفت و گو با خبرنگار خبرگزاری فارس در دوشنبه اظهار داشت:

«ادعای داعش برای رهبری مناطق جهان به معنای تحقق پروژه‌ای است که در آن برخی از طرف‌ها و به طور خاص کشورهای غربی دست دارند. ملک اف گفت: در کنار منابع مالی، ظرفیت انسانی، ارسال تسلیحات مدرن به بخشی از خاک سوریه و عراق و در نهایت تسلط داعش حکایت از پروژه‌ای بودن این حرکت دارد که هدف نهایی آن تغییر نقشه خاور نزدیک و میانه خواهد بود. وی افزود: به عبارت دیگر تجزیه عراق، سوریه، ایران، اردن، عربستان سعودی و ترکیه از راه ایجاد مناطق سنی به عنوان وزنه مقابل ایران و هم چنین دولت‌های سکولار و یا پادشاهی‌های خلیج فارس و البته تشویق استقلال کردستان از مباحثی است که در این راستا دنبال می‌شود. وی در ادامه تصریح کرد: در راستای تحقق این پروژه، نخستین گام به صورت نظامی برداشته شد که قدرت داعش و حامیانش در منطقه خاصی را به نمایش گذاشت.

این کارشناس مسائل سیاسی و اسلامی افزود: گام بعدی، ابعاد ایدئولوژیکی بود که به اصطلاح بازگشت خلافت و حمایت از منافع مسلمانان در همه کشورها را در نظر داشت، که این بحث به گونه‌ای اعتبار عربستان سعودی و ایران را به چالش کشیده است. دیگر این که با ایجاد خلافت، زنجیره‌ی کمربند شیعه (ایران، عراق، سوریه، لبنان، بحرین و...) گسسته می‌شود. به گفته وی، فعال شدن گروههای مختلف شبه نظامی و افراطی با هدف ورود به آسیای مرکزی یکی از تبعات نامطلوب خواهد بود. این بحث به صورت طبیعی جمهوری‌های مسلمان قفقاز شمالی روسیه را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد. ملک اف گفت: خطر داعش برای آسیای مرکزی واقعی است و موضوع فقط به آن بر نمی‌گردد که در نقشه خلافت داعش، کشورهای این منطقه با نام خراسان جدید یاد شده و یا آسیای مرکزی با افغانستان همسایه می‌باشد؛ اصل مسئله این جاست که حرکت جهاد جهانی وارد مرحله و سطح جدیدی شده و سابقه خلافت (از نظر جغرافیایی) به عنوان یک پروژه غربی به راه افتاده است. وی تصریح کرد: امروز تعداد بالایی از اتباع آسیای مرکزی در سوریه، عراق، افغانستان و پاکستان مشغول جنگ بوده و حتی لژیون آسیای مرکزی را تشکیل داده‌اند؛ به نظر می‌رسد با حضور بازیگران مختلف اعم از جهانی (آمریکا) و منطقه‌ای (قطر و عربستان سعودی) هدف، تغییر نقشه مناطق مختلف است.

وی افزود: به این منظور هر یک از کشورهای منطقه می‌تواند به هدف تبدیل شود جدا از آن که فضای کنونی فرصت‌های استثنایی را در اختیار گروه‌های تروریستی و حامیان خارجی‌شان قرار می‌دهد. البته باید بخش مهمی از تحولات آتی را در قالب رویارویی ژئوپلیتیکی قدرت‌های بین‌المللی و منطقه‌ای قابل تصور دانست ولی شکی نیست که وجود مشکلات متعدد سیاسی، اقتصادی (به خصوص فساد اداری)، اجتماعی و مذهبی فرصت‌های لازم در هر یک از کشورهای منطقه را آماده کرده است.» (25)

در همین راستا «محمد سید احمد» نویسنده‌ی مصری نیز «بزرگ کردن خاورمیانه را در جهت تحت الشعاع قرار دادن مسئله اصلی آن یعنی مناقشه عربی – اسرائیلی و فلسطین توصیف می‌کند.» (26)

بی‌شک این نقشه‌ی شوم نواستعمارگران، تنها خاورمیانه را دربر نمی‌گیرد، بلکه ابعادی به گستردگی تمامی کشورهای مسلمان نشین دارد. هم اینک مناطق مسلمان نشین و زرخیز آفریقا هم در چنین وضعیتی به سر می‌برند. در واقع سیاست آمریکا این است که نقشه‌ی ژئوپولتیک منطقه را تغییر دهد. چنان که «جمال وکیم» یکی از تحلیل گران سیاسی منطقه معتقد است: «سیاست آشکار آمریکا این است که نقشه ژئوپولتیک را نه تنها در خاورمیانه بلکه در آفریقا تغییر دهد. وی گفت آمریکا در پی آن بوده است که به واسطه حمایت از نسخه‌ی تکفیریِ اسلام ارائه شده از سوی بوکوحرام و القاعده بین اروپا و آفریقا خط جدایی بکشد.

وکیم افزود: آمریکا «اسلام هراسی را در اروپا» توسعه می‌دهد تا در کشورهای مدیترانه‌ای تفرقه ایجاد کند و مداخله استعمارگرانه قدرت‌های غربی در کشورهای جنوبِ آفریقا را به بهانه تروریسم توجیه نماید. وی با اشاره به این که «ماهیت حقیقی درگیری موجود در «آفریقایِ سیاه» باید برای عموم آشکار شود گفت: گروه‌های تروریستی همچون بوکوحرام «از اسلام به عنوان یک پرچم ایدئولوژیک برای اقداماتشان» استفاده می‌کنند.» (27)

ممکن است این شبهه پیش آید که تمامی این حوادث را می‌خواهیم در قالب تئوری توطئه قلمداد کنیم و همه‌ی رویدادها را به آمریکا و رژیم صهیونیستی نسبت دهیم. در پاسخ بدین نکته باید گفت: با توجه به شواهدی که آوردیم و نظریات کارشناسان خارجی، و اسناد موجود در توافق نامه‌های قدرت‌های بزرگ جهانی امروز در این مورد جای شکی باقی نمانده است. از سوی دیگر، نظام امریکا بدون برخورداری از دشمن – حتی دشمن ساختگی – فرتوت و بیمار می‌شود و دولت نخواهد توانست پاسخ گوی شبهات و سؤالات مردمی باشد که به آن رأی داده اند. لذا وجود دشمن خارجی – چه واقعی چه ساختگی – نیاز ضروری دولت‌های مختلف آمریکا برای فرار از بحران‌های داخلی است و «این بار تروریسم و حامیان آن باید ضمن تأیید چرخه خور و باز خورد قدرت آمریکا در تقابل با دشمن جدید خارجی، به اقدامات مدیریت بحران این کشور مشروعیت و قوام بخشند... خاورمیانه بزرگ با تضاد رو به تعمیق فرهنگی و تمدنی با غرب و توسعه نایافتگی مفرط باید به بی‌چهرگی این دشمن مشترک شکل و شمایل بخشد و بنیان نظم سیطره جویانه و هژموتیک آمریکا را پی ریزد.» (28)

با این اوصاف می‌توان نتیجه گرفت اغلب مسائلی که به عنوان نظریه و تئوری از سوی کارشناسان آمریکایی در مقاطع مختلف مطرح می‌شود، نه تنها نظریه نیست، بلکه نتایج حاصل از تحلیل‌ها و خط مشی‌هایی است که به عنوان نقشه راه دولت‌های مختلف آمریکا تعیین شده است؛ لکن ابتدا در قالب تئوری و نظریه مطرح می‌شود. لذا امروز بر ما آشکار شده که نظر ‌هانتیگتون در مورد «جنگ تمدن‌ها» تنها یک تئوری یا پیش بینی نبوده، بلکه بخشی از نقشه‌ی راه آمریکا برای جهان فرداست. وی می‌گوید:

«دولت‌های ملی به عنوان قوی‌ترین بازیگران صحنه هم چنان به حیات سیاسی خود ادامه خواهند داد، ولی خط اصلی مناقشات در عرصه‌ی سیاست جهانی نه از بین کشورها و دولت‌های ملی، بلکه از بین کشورها و گروه‌های با دیرینه فرهنگی و تمدنی متفاوت عبور می‌کند. جنگ تمدن‌ها بر سیاست بین الملل سیطره یافته و خطوط گسل بین تمدن‌ها خطوط جنگ‌های آینده را ترسیم می‌کنند.» (29)

و در نهایت او بزرگ‌ترین خط گسل را بین تمدن مسیحی – یهودی غرب و تمدن اسلامی خاورمیانه بزرگ ترسیم می‌کند. این نظریه که به الگوی «ژئو کالچر» معروف است، امروز با گذشت چند سال از مطرح شدن آن بیشتر به یک نسخه‌ی سیاسی تجویز شده شبیه است، تا یک بحث تئوریک یا پیش بینی اوضاع سیاسی جهان.

نکته جالب این که امروز نه تنها نمایندگان کشورهای استعمارگر و صهیونیستی به طور آشکار مواضع خود را در این زمینه مطرح می‌کنند، اخیراً بسیاری از حامیان گروه‌های تکفیری در کشورهای عربی وابسته به آمریکا و غرب، به صراحت از دوستی خود با رژیم صهیونیستی دم می‌زنند و از این مسئله ابایی ندارند. هر روز هم اسناد جدیدی از رابطه‌ی برخی سران گروه‌های تکفیری با رژیم صهیونیستی آشکار می‌شود و پیداست بسیاری از این روابط از روی ناآگاهی و عدم شناخت برقرار نمی‌شود، زیرا برخی از این افراد مفتی‌های سالخورده و کسانی هستند که داعیه‌ی رهبری جهان اسلام را دارند. لذا روشن است که در پس این روابط، نقشه‌ها و اهداف شومی وجود دارد. علاوه بر حمایت‌ها و زد و بندهای پنهان بعضی از این افراد با امریکا و دشمن صهیونیستی، گاهی کار از روابط پنهانی و سرّی گذشته است و مسئله به شکلی یا از سوی رژیم صهیونیستی یا از سوی رسانه‌ها لو رفته است؛ مثلاً «در سال‌های اخیر اسنادی از رابطه قرضاوی با رژیم صهیونیستی منتشر شده است که وی تا کنون هیچ موضعی در برابر این شایعات نگرفته است. ماجرا از زمانی مورد توجه قرار گرفت که در سال 2010 میلادی کتابی در فرانسه با عنوان «قطر؛ دوستی که برای ما شر می‌خواهد» منتشر شد که در آن داستان تأسیس شبکه الجزیره قطر و اهداف آشکار و پنهان آن و نقش مخرب آن در تحریف بهار عربی بر ملا شد. «نیکولا پو» و «ژاک ماری بورژیه» به عنوان مؤلفان کتاب، از رابطه پنهانی میان امیر قطر و یوسف قرضاوی از یک سو، و موساد و کنگره امریکا از سوی دیگر سخن گفتند. مؤلفان این کتاب در اثبات ادعای خود در خصوص بازدید قرضاوی از تل آویو، به سخنان نائب مجلس الجزایر و همسر سوم قرضاوی، «اسماء بن قاده» استناد می‌کنند که تأکید کرده بود که قرضاوی در سال 2010 م، به طور پنهانی به اسرائیل رفته است. بن قاده از رابطه میان شیخ با دستگاه اطلاعاتی اسرائیل سخن گفت و این که این رابطه پنهانی به واسطه امیر قطر برای استفاده از موقعیت دینی شیخ در جهان اسلام جهت استمرار خط صهیونیستی آمریکایی، در کنست اسرائیل به وجود آمد.» (30)

جالب این است که قرضاوی پس از انتشار این اخبار به هیچ وجه و در هیچ رسانه یا محفلی سفر به سرزمین‌های اشغالی و دیدار با سران رژیم غاصب صهیونیستی را رد نکرده است.

اما دلیل این که گاه گاهی رسانه‌های غربی یا رسانه‌های وابسته به جریان‌های صهیونیستی پرده از ملاقات برخی چهره‌های کشورهای اسلامی یا جریان‌های تکفیری برمی‌دارند، چیست؟

همین مسئله نیز در راستای دامن زدن به آتش تفرقه در میان مسلمانان انجام می‌شود، زیرا «برای صهیونیسم هر قدرتی به عنوان ابزار تا زمانی مفید است که در راستای اهداف آنان قابل استفاده باشد و در این راه چه بسا با چند قدرت، بدون آن که آن‌ها مطلع باشند، رابطه‌ی صمیمانه ایجاد نماید و یا از جدال دو گروه با حیله‌های مخصوص سود جوید.» (31)

لذا این رسانه‌ها و رژیم صهیونیستی در این رابطه اهداف زیر را دنبال می‌کنند:

1. مشروعیت بخشیدن به رژیم غاصب صهیونیستی، زیرا بازدید یا دیدار چهره‌ای مسلمان، در میان عده‌ای از مسلمانان و در افکار عمومی مردم جهان به نوعی حاکی از رسمیت بخشیدن به دشمن اشغالگر می‌باشد.

2. بدبینی مردم به علمای کشورهای اسلامی مردم مسلمان و مؤمن و نیروهای ضد صهیونیستی با شنیدن چنین خبرهایی نسبت به علمای کشورهای اسلامی دچار تردید و بدبینی می‌شوند.

3. ایجاد تردید در میان مردم مناطق اشغالی و نیروهای مقاومت. هنگامی که اخبار این رفت و آمدها منتشر شود، مردم مناطق اشغالی و عده‌ای از مبارزان فلسطینی از این که احساس کنند علما و مسئولان کشورهای اسلامی از ایشان حمایت نمی‌کنند، ممکن است در مسیر مبارزاتشان دچار تردید و سستی شوند.

4. تشدید دو دستگی و تفرقه در میان مسلمانان و نحله‌های مختلف فکری.

با توجه به این مسائل بدین نتیجه می‌رسیم، این که برخی گروههای تکفیری – جهادی ناگهان اعلام می‌کنند می‌خواهد دولت اسلامی در شام و عراق تشکیل دهند، اتفاقی نیست، بلکه بخشی از پروژه‌ای است که کارگردانان پشت پرده آن را طراحی کرده‌اند و اعضای این گروه‌ها برخی دانسته برخی ندانسته و از روی جهل و از سر تعصبات غیر انسانی و غیر اسلامی می‌خواهند آن را اجرایی کنند، زیرا هم چنان که پیش‌تر هم آوردیم، «تحلیل گران عرصه‌ی قدرت اکنون به این درک رسیده‌اند که با فروپاشی جهان کمونیسم، شیوع خلأ هویت در جهان غرب، به وسیله‌ی رونق اسلام گرایی و تجدید حیات دینی در حال پر شدن است. بنابراین عالی‌ترین وسیله‌ی تحکیم ثبات بر سیطره‌ی ایالات متحده‌ی آمریکا، تمسّک به امور وجیهی چون دین است. لذا مدام دین اسلام را در قالب افراط گرایی و ناصوابی جلوه گر می‌سازد. تعبیر شمشیر اسلام در الگوهای طالبانی تمثیل آورده می‌شود، بنیادگرایی اسلامی مساوی با بربریّت قرون وسطای اروپا قلمداد می‌شود و شاهد آن کشتار الجزایر است که به اسم جنبش اسلامی عنوان می‌گردد.» (32)

با نگاهی اجمالی به آنچه تا کنون برشمردیم، به خوبی آشکار است که تمامی ترفندها و تلاش‌هایی که به ظاهر در پوشش تفکرات تکفیری صورت می‌گیرد در واقع برای دنیا و منافع دنیوی است، نه به خاطر اختلافات دینی و مذهبی و حتی کلامی. این مسئله‌ای است که پیامبر بزرگ اسلام بارها خطر آن را برای آینده مسلمانان پیش بینی و در مورد آن هشدار داده‌اند. پیامبر عظیم الشأن اسلام بارها اشاره کرده‌اند که من بعد از خودم از خطر مشرک شدن شما نمی‌ترسم، بلکه ترس من از دنیا طلبی شماست. چنان که پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) در حدیثی در این باره می‌فرمایند:

«انی لست اخشی علیکم ان تشرکوا بعدی و لکنی اخشی علیکم ان تنافسوا فیها و تقتتلوا فتهلکو کما هلک من قبلکم؛

من از این که شما بعد از من مشرک شوید نمی‌ترسم، بلکه ترس من به خاطر مسابقه در کسب دنیاست و واهمه دارم که بجنگید و هلاک شوید، همانگونه که گذشتگان شدند.» (33)

راستی اگر دغدغه‌ی گروه‌های تکفیری آیین اسلام و ترس از پیاده نشدن احکام دین مبین اسلام است و آنان اندیشه‌های خود را بر حق می‌دانند، چرا سخنان خود را به شکل منطقی و از طریق بحث و مجادله و... مطرح نمی‌کنند؟

اما در پایان این مقاله سؤال دیگری که ممکن است، به ذهن خطور کند این است که چرا همیشه در بررسی روند رویدادهای کشورهای اسلامی و خاورمیانه، نام آمریکا به اسرائیل گره می‌خورد؟

باید گفت این مسئله بیش از هر چیز به نفوذ صهیونیست‌ها در ساختار سیاسی و دولتی آمریکا مربوط می‌شود. امری که امروز کاملاً بر همگان آشکار گردیده است و گاه مسئولان و کارشناسان آمریکایی نیز خود بدان اعتراف کرده‌اند. «پل فیندلی در کتاب آنان که جرأت کرده‌اند سخن بگویند، (ص 92) می‌گوید: نخست وزیر اسرائیل در سیاست خارجی ایالات متحده نفوذ بیشتری دارد تا در کشور خودش. در کتاب نهضت صهیونیسم در دولت آمریکا آمده است: از روزولت تا جانسون، رؤسای جمهور امریکا در کاخ سفید دستیارانی داشته‌اند که کارشان رسیدگی به چیزی بوده است که می‌شود آن را وزارتخانه یهود نامید. لیلیانتال متخصص آمریکایی صهیونیزم در مورد انتخابات 1960 چنین اظهار نظر کرده است: دو نامزد ریاست جمهوری (نیکسون و کندی) چنان با دقت خواست‌های صهیونیست‌ها را مورد توجه قرار می‌دادند و چنان قول‌هایی به آنان می‌دادند که گاهی این احساس به وجود می‌آمد که اینان بیشتر خواستار به دست آوردن مقام ریاست جمهوری اسرائیل هستند تا ایالات متحده!» (34)

آری، هم چنان که این کارشناسان اشاره کرده‌اند، امروز نفوذ لابی صهیونیست در بخش‌های مختلف ساختار حکومتی آمریکا به حدی است که آنان به اشکال مختلف بر تصمیمات کنگره، مجلس سنا و در نهایت رئیس جمهور آمریکا تأثیرگذار هستند.

نتیجه‌گیری

با بررسی انجام شده و نگاهی به عملکرد گروه‌های تکفیری، می‌توان در مورد انعکاس اقدامات آنان در میان مردم منطقه و جهان به طور مختصر چنین نتیجه گرفت:

1. انعکاس اقدامات غیر انسانی ایشان در میان غیر مسلمانان و نشان دادن چهره‌ای نامناسب و خشن از اسلام. این امر موجب بدبینی پیروان سایر مذاهب به اسلام خواهد شد.

2. به هم زدن تعادل سیاسی در منطقه و دادن بهانه به دست آمریکا و صهیونیزم جهانی برای تغییر نقشه‌ی خاورمیانه و تقسیم کشورهای منطقه به کشورهای کوچک‌تر و ضعیف. کشورهای کوچکی که نیازمند انواع کمک‌های مالی و تسلیحاتی هستند و باید این تجهیزات را از کشورهای بزرگ و قدرت‌های جهانی خریداری کنند و بدین شکل روز به روز بیشتر به این قدرت‌ها وابسته خواهند شد.

3. درگیری دائمی مرزی بین این کشورهای کوچک. این درگیری‌ها باعث می‌شود این کشورها روز به روز بیشتر به قدرت‌های بزرگ وابسته شوند. این مسئله، در نهایت موجب تغییر جهت جریان‌های سیاسی از دشمن صهیونیست به درگیری‌های داخلی بین مسلمانان و کشورهای اسلامی خواهد شد.

4. تخریب آثار تمدن اسلامی که در واقع نمادهای این تمدن محسوب می‌شوند. نظیر: مساجد، تکایا، اماکن متبرکه، امامزاده‌ها و محورهایی هستند برای گردهمایی و اتحاد مسلمانان.

5. تغییر روند فروش نفت این کشورها و کنترل بهتر و بیشتر روند عرضه نفت در بازارهای جهانی. تعداد عرضه کنندگان بیشتر موجب کاهش قیمت نفت در بازار خواهد شد.

6. اگر مذاهب موجود در یک کشور، به هویت مشترک دینی دست یابند خواهند توانست با درک منافع مشترک، کشور خویش را از تفرقه – که عامل تهدید کننده‌ی وحدت ملی است – حفظ کنند. هم چنین در بعد وسیع‌تر دست یابی مسلمانان به وحدت نظر در موضع گیری‌های سیاسی و فرهنگی، سبب بیداری وجدان دینی جهان اسلام خواهد شد و راه نفوذ بیگانگان را خواهد بست.

پیشنهاد

عصر کنونی، دوره‌ی جنگ‌های عقیدتی و شبیخون فرهنگی و به عبارتی، جنگ نرم از طریق امواج رسانه‌های راه دور انجام می‌شود. اینک امواج ویرانگر اردوگاه غرب، بیش از همه، هویت دینی – اخلاقی و شیرازه‌ی وحدت اسلامی را هدف گرفته است. در چنین شرایطی وظیفه‌ی علما و اندیشمندان و دست اندرکاران رسانه‌ها بیش از پیش سنگین‌تر می‌نماید. تنها در پرتو همت بلند است که آرزوهای دشوار تحقق می‌یابد و کارهای به ظاهر ناممکن، دست یافتنی می‌شود. رسیدن به این اهداف، برنامه ریزی و کوشش‌های عملی رسانه‌های اسلامی را می‌طلبد. لذا یکی از راه‌های نشر افکار و جلوگیری از تهاجم فرهنگی دشمنان در ایران، ایجاد رسانه‌ای خاص برادران اهل تسنن می‌باشد، زیرا در حال حاضر رسانه‌ای که جواب گویِ خواسته‌های ایشان باشد وجود ندارد و اغلب مردم برای اقناع خواسته‌هایشان به شبکه‌هایی مانند نور و اسلام... روی می‌آورند و با توجه به ماهیت این گونه شبکه‌ها این امر یکی از خطرات پیش رو محسوب می‌شود. اگر هر چه سریعتر در این زمینه چاره جویی نشود، این شبکه‌ها بر افکار عمومی مسلمانان در ایران تأثیر گذاشته و موجب جذب اقشار مختلف به خصوص قشر جوان به گروههای تکفیری و تندرو خواهند شد. کما این که تا کنون نیز در انحراف افکار عمومی جامعه اهل سنت و حتی برخی از شیعیان تا حد زیادی موفق بوده‌اند.

پی‌نوشت‌ها:

1. دکترای زبان و ادبیات فارسی.

2. غلامحسین صادقی، تشیع و تسنن، ص 97.

3. حجرات، آیه 13.

4. پیشین، غلامحسین صادقی، ص 100.

5. حسن نوروزی، «از خاورمیانه بزرگ تا خاورمیانه اسلامی»، وبلاگ ایران بازگو 91/11/7.

6. همان.

7. همان.

8. رسول موحدیان عطار، چشم انداز خاورمیانه بزرگ، ص 51.

9. همان.

10. همان.

11. خاطرات همفر، ص 5.

12. همان، ص 2.

13. پیشین، غلامحسین صادقی، ص 98 و 99.

14. ویژه نامه مکر تکفیر، ص 64 و 65.

15. همان، ص 75.

16. حمید احمدی، اسلام گرایی و مسئله خشونت، پایگاه پژوهشی وهابیت شناسی.

17. همان.

18. ویژه نامه مکر تکفیر، ص 33 و 34.

19. خاطرات همفر، ص 92.

20. کردپرس، پایگاه خبری تحلیلی www.kurdpress.

21. خاطرات هامفر، ص 93.

22. کردنور، پایگاه خبری تحلیلی 1391 www.kurdnoor.

23. خاطرات هامفر، ص 106.

24. 93/4/19 afghan.com

25. خبرگزاری فارس، 1392/4/26.

26. رسول موحدیان عطار، چشم انداز خاورمیانه بزرگ، ص 11.

27. پرس تی وی، تیرماه 1393. www.presstv.

28. رسول موحدیان عطار، چشم انداز خاورمیانه بزرگ، ص 6.

29. همان، ص 56.

30. ویژه نامه مکر تکفیر، ص 151.

31. جاوید، 1379، ص 59.

32. محمد جواد جاوید، حاکمان پنهان در ایران و جهان، ص 86.

33. محسن علی پور، وهابیت در مقابل اهل سنت، ص 100.

34. همان، محمدجواد جاوید، ص 63.

منابع :

قرآن کریم.

الف- کتاب‌ها:

1. جاوید، محمد جواد، حاکمان پنهان در ایران و جهان، چاپ اول: مرکز تحقیقات، مطالعات و سنجش برنامه‌ای صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، تهران 1379.

2. صادقی، غلامحسین، تشیع و تسنن، چاپ اول: مرکز پژوهش‌های اسلامی صدا و سیما، قم 1381.

3. علی پور، محسن، وهابیت در مقابل اهل سنت، جلد سوم، چاپ اول: ناشر مؤلف، تهران 1390.

4. موحدیان عطار، رسول، چشم انداز خاورمیانه بزرگ، فراز و فرود دولت‌های ملی، چاپ اول: دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه، تهران 1386.

5.‌ هامفر، خاطرات هامفر جاسوس انگلیس در کشورهای اسلامی، (نسخه کردی)، مترجم انتشارات صلاح الدین ایوبی، چاپ اول: انتشارات صلاح الدین ایوبی، ارومیه 1361.

ب- مجلات:

مکر تکفیر، ویژه نامه کنگره بین المللی خطر جریان‌های تکفیری برای اسلام، مسلمین، جهان بشریت و راه‌های برون رفت از آن، شماره اول، خرداد 1393.

ج- سایت‌ها:

احمدی، حمید، 1393/4/24، اسلام گرایی و مسئله خشونت، پایگاه تخصصی، پژوهشی وهابیت شناسی، www.alwahabiyah.com

افغان ایرکا، 1393، پایگاه تحلیلی –خبری، afghanlrca agency.com

پرس تی وی، 1393/4/24، www. Press tv

فارس، خبرگزاری، خردادماه 1393، www. Farsnews.com

کرد پرس، 1393/4/20، پایگاه خبری، تحلیلی، www.kurdpress

کرد نور، 1393، پایگاه خبری تحلیلی. (www.kurd noor)

نوروزی، حسن، 1391/11/7، از خاورمیانه بزرگ تا خاورمیانه اسلامی، وبلاگ ایران بازگو.

منبع: گروه نویسندگان؛ مجموعه مقالات کنگره جهانی «جریان‌های افراطی و تکفیری از دیدگاه علمای اسلام»، قم: دارالاعلام لمدرسة اهل البیت (ع)، چاپ اول (1393).

  فرستادن مقاله چاپ مقاله
مطالب دیگر در این بخش

بربهاری از کهن ترین تئوریسین های وهابیت

القاعده و تروریسم مذهبی

بنیادگرایی اسلامی داعش- القاعده: تمایزهای ساختاری و ایدئولوژیکی

بنیاد گرایی و سلفیه بازشناسی طیفی از جریان های دینی

جریان شناسی بنیادگرایی در جنبش های اسلامی

چقدر با تروریست‌های دنیا آشنا هستید؟

سازوکار نیروگیری و نحوه عمل جریانهای تکفیری در گفت‌وگو با دکتر فیرحی

روش شناسی پیامبر(ص) در تقویت اتحاد مسلمانان و تعدیل افراط گرایی

تعدیل افراط گرایی دینی؛ براساس روش شناسی ائمّه(ع) در مواجهه با تفکر غالیان

آیندۀ داعش و تفکرات سلفی در خاورمیانه

افغانستان و گروه طالبان

استراتژی انحرافی ابن تیمیه در تفسیر آیات قرآن

گونه‏ شناسی فکری جنبش‏های اسلامی معاصر و پیامدهای سیاسی امنیتی آن در جهان اسلام

جهانى شدن و القاعده

بررسی و ارزیابی تاثیر عرفان در تعدیل قرائت های افراطی از دین

اختلاف میان وهابیون و دیوبندیه

ارزیابی دیدگاه ابن تیمیه در بحث حسن و قبح

زمینه‌های ظهور و گسترش داعش در محیط امنیتی غرب آسیا

تروریسم از منظر بنیادگرایان اسلامی رادیکال و فقه سیاسی شیعه با نگاهی به عملیات استشهادی

داعش چگونه القاعده را زمین‌گیر کرد

القاعده

آیا جامعه عراق پس از جنگ آمریکا، از صوفی گری به جریان سلفی تکفیری تغییر کرد؟

عوامل مؤثر در تبلیغ وهابیّت(2)

اسلام و تروریسم؛ دو واژه بیگانه

جهاد و مجاهد از نگاهی دیگر

بررسی زمینه های سیاسی اجتماعی شکل گیری طالبان در پاکستان

بررسی اختلاف چهار جریان عمدۀ وهابیت در دهه‌های شصت و هفتاد میلادی در زمینۀ تکفیر

نگاهی به عقبه تکفیر و دیدگاه های آن

احتیاط در تکفیر مسلمان از نظر فقهای احناف

سلفیه درباری

تجاوز نیروهای اتحاد جماهیر شوروی به افغانستان سر برآوردن القاعده

طالبان؛ دین و حکومت

جریان شناسی القاعده

ماهیت دینی ـ سیاسی گروه طالبان

مبانی مذهبی و قومی طالبان

تأثیر تقابل وهابیت سعودی با گفتمان انقلاب اسلامی ایران بر ژئوپلتیک جدید خاورمیانه

توسل و رابطه آن با توحید عبادی

مفهوم عبادت از دیدگاه ابن‌تیمیه

ابزارهای تبلیغی وهابیت در زمان حاضر

بدعت در دین

جنگ در شبه جزيره مروري بر شكل گيري وهابيت در عربستان

سابقه سیاه وهابیت در تخریب آثار اسلامی

تأملی بر ماهیت گروهک تروریستی ریگی

تبار شناسی سلفیه سروری از ابن تیمیه تا سید قطب

مقایسه دیدگاه وهابیت و اخوان المسلمین در زمینه حکومت

داعش یاد آور خاطرات نسل اول وهابیت

ابن تیمیه حنبلی، نظریه پرداز تفکر وهابیت

آشنایی با مکتب سلفیه

سلفیه و تقریب

خاندان آل سعود و عربستان سعودی

القاعده: زمینه ساز استقرار پایگاه های نظامی آمریکا و ناتو در آفریقا

بررسی حدیث «قرن الشیطان» از دیدگاه علمای اهل سنت

طالبان و سپاه صحابه فرزندان وهابیت

پاکستان و بنیادگرایی اسلامی

سپاه صحابه و لشکر جهنگوی نماینده افکار افراطی سلفی‌گری

لشگر جهنگوی

تاریخ وهابیت

وهابیت در آیینه تاریخ

آیا توحید وهابیت مطابق احادیث حضرت خاتم الانبیا است؟

انگلستان و ظهور وهابیت و آل سعود

نظری بر تاریخ وهابیت

سازمان کنفرانس اسلامی و نقش آن در گسترش وهابیت

بررسي متني و سندي روايت شد رحال

نقد تفسیر وهابیون از آیات «من دون الله»

تکاپوی داعش برای بقای سرزمینی

آيا به‌کارگيري زور براي رسيدن به قدرت، گزينه­ اي شکست ­خورده است؟

مشکلات پیش روی عراق پساداعش

تروریسم تکفیری داعش و محور مقاومت ضدصهیونیستی

جنبش اسلامی ترکستان شرقی؛ جهانی تهدید و نگرانی

ایدئولوژی تکفیر؛ سرشت و راهبرد مواجهه با آن

تحلیل کنش های خشونت‌بار داعش از چشم انداز روان شناسی سیاسی‏

کارنامه وهابیت؛ دوره تأسیس

جمعیت اخوان التوحید: شکل گیری و نقش آن در پیشرفت آل سعود

جهاد و نظم بین‌الملل سلفیسم جهادی و تحول معنایی جهاد

کلام سیاسی و حیات سلولی تروریسم تکفیری

نگاهی بر وهابیت

بازخوانی ماجرای جهیمان العتیبی و ظهور اندیشه مهدویت در بطن وهابیت

مبانی جهادگرایی تکفیری در اهل سنت و نقد آن

مباني اعتقادی داعش

مبانی و مفاهیم اسلام سیاسی القاعده

بررسی جریان سلفیت، وهابیت و تکفیر

«داعش» و «القاعده» دو شاخه درخت وهابیت در عربستان

سلفی گرایی جهادی-تکفیری و آینده ثبات سیاسی در منطقه خاورمیانه

اختلافات نظری و اعتقادی وهابیت با مسلمین

گفت‌وگوی مشروح فارس با حجت‌الاسلام مهدی فرمانیان

داعشی‌ها به نام جهاد سر می‌برند/ علت شکل‌گیری گروه‌های تکفیری

نقد استدلال تکفیری ها وداعشی ها براولویت کشتن مسلمانان

جريانهاي جديد وهابيت از ديدگاه دکتر عصام العماد

مروری بر افکار وهابیت و جایگاه آن در جهان باورهای فطرت ستیز

نقد قرآنی مبانی وهابیت در حوزه ی جهاد

نقد و بررسی مبانی جهادگرایی تکفیری ها

جریان شناسی گروه‌های تکفیری جهادی در مصر

توسل، شفاعت، استغاثه؛ رفع نزاع با تبیینی جدید

افترائات وهابیت علیه شیعه

گزارش کتاب «سيف الجبار المسلول على أعداء الأبرار» اثر شاه فضل رسول قادری

تقابل فیزیکی وهابیت با تشیع

بررسی تطبیقی ایده‌ها و رفتارهای خوارج و وهابیت

اندیشه جاهلیت محمد قطب در بوته نقد تشیع، تسنن و عقل

مبانی اعتقادی جریانهای تکفیری و مقایسه ی آن با آرای دیگر مذاهب

گزارشی از کتاب مصباح الأنام و جلاء الظلام

تبرک و استشفا به آثار اولیا

گرایش های فکری سلفیه در جهان امروز

بررسی کتاب تاریخ نجد نوشته حسین بن غنام

تفاوت توسل با استغاثه مشرکین به بت ها

بررسی دیدگاه محمد بن‌عبدالوهاب درباره شرک و مشرک

ارکان سیاسی اندیشه های داعش؛ از امامت تا تکفیر و جهاد

اندیشه تکفیری و راههای علاج آن

کتاب شناسی تکفیر

تکفیر از نگاه بزرگان اهل سنت

سونامی تکفیری در جهان بشری

عقائد تکفیر و نقش مسلمانان

مفهوم شناسی خودکشی یا انتحار

بررسی گفتمان سید قطب و تأثیر آن بر شکل گیری جریان‌های تکفیری مصر

بررسی و نقد منهج قفاری در کتاب اصول مذهب الشیعه

تکفیر تکفیریان خشونت تکفیری، در خدمت استعمار نوین

بررسی و نقد توحید در اندیشه سلفیه وهابی و سلفیه جهادی

وهابیان و برگزاری مراسم جشن وشادی

خشونت، ترور و افراط گرایی در قرآن

جشن و سرور در میلاد پیامبر گرامی از دیدگاه قرآن و سنت

راهبردهای مقابله با تهدیدات نرم جریان‌های تکفیری در جهان

معرفی و بررسی شیوه‌های مقابله با تکفیر در جهان اسلام و آثار آن

اجتهاد از نگاه وهابیون

سنّت پیامبر و تکفیر مسلمانان

شباهتهای فکری خوارج عصر علوی و داعشیهای امروز

رادیکالیسم اسلامی در جنوب شرق آسیا: جماعت اسلامی اندونزی

آسیب شناسی جریان‌های تکفیری و راهکارهای مقابله با آن، از منظر مقام معظم رهبری

احمد بن حنبل و دیدگاه‌های او درباره تکفیر

عوامل ظهور جریان‌های تکفیری در جهان اسلام/ تبارشناسی گروه‌های افراطی

«جریان تکفیری» از نگاه رهبر انقلاب

حدیث منع نشستن و عبادت کردن در مقابر بررسی تطبیقی دیدگاه ابن‌تیمیه و مذاهب اربعه اهل سنت

حرمت تکفیر اهل قبله در کتاب و سنت

روش قرآن در علاج و جلوگیری از پدیده تکفیر

بدعت از منظر وهابیان

مبانی کلامی «القاعده» در تکفیر و کشتار مسلمانان

صحیحین و نفی تکفیر

ریشه های تاریخی و نحوه شکل گیری وهابیت

تکفیر از دیدگاه سید قطب

چه کسی تجددخواهی اسلامی را هدایت می‌کند؟

قرآن کریم و همزیستی مسالمت‌آمیز در جامعه بشری

فقه تکفیر میان برهان شرعی و فقه خودساخته

نقش گروه‌های تکفیری در تغییر نقشه منطقه

علل شکل گیری جریان‌های تکفیری در افغانستان و شبه قاره هند

تکفیر از دیدگاه قرآن

علل شکل گیری تکفیری‌ها از دیدگاه جغرافیای سیاسی

سماع موتی و رابطه آن با توسل به ارواح اولیای الهی

تکفیر

درگذر تکفیر فکری و تکفیر جنایت‌کارانه

خطر تکفیر برای جوامع اسلامی

خطر گروه‌های تکفیری علیه اسلام و مسلمانان

روش های تبلیغی وهابیت

چگونگی پیدایش تکفیر و خارجی‌گری

سلفی‌گری و تکفیر در تونس میان گفتمان النهضة و دیگر گفتمان‌های بومی

عبادت در اندیشه شیعه و وهابیت

جریان‌های تکفیری و خطرهای آن برای امت اسلامی و بشریت و عوامل شکل‌گیری آن

تمدن اسلامی و جریان‌های تکفیری

ارتباط اسلام‌ستیزی با جریان‌های تکفیری

بررسی و نقد دلیل وهابیت بر انقطاع عمل بعد از موت

نقد دیدگاه وهابیت درباره عبادت با نظر به سجده برادران یوسف

جریانات تکفیری بناهای اسلامی (در عراق به عنوان نمونه)

تفاوت میان جنبش‌های انقلابی و جریانات تکفیری و تروریستی

بررسی اقدامات تکفیریون در عراق و سوریه

تکفیر اهل قبله در اندیشه علمای دیوبند

عملکرد وحشیانه ی فرقه ی وهابیت و خاندان آل سعود

راهبرد تکفیری و ضد وحدت عربستان سعودی در عرصه آموزش و رسانه

گزارش کتاب جذور داعش قراءة فی تراث الوهابیة و علماء السعودیة

اقسام ذبح و قربانی و اشتباه وهابیت

معیار توحید شرک از دیدگاه شهید مطهری و سید قطب

هجوم وهابیان به مدینه منوّره

وهابیت و تخریب قبور

سلفیت و جنبه های شبهه آمیز آن در مذاهب اربعه

عبور از «خاورمیانه جدید»

فتنه و هابیت

وهابيت از نگاهي ديگر

پیشینه و کارنامه وهابیت (3)-عقاید و عملکرد

پیشینه و کارنامه وهابیت (2)- شکل گیری وهابیت

پیشینه و کارنامه وهابیت (1)- وهابیت و تفرقه

سفر وهابیت به مصر

سلفیه و جنبش‌های اسلامی ـ دیوبندیه

تضاد عقايد حنفيت با وهابيت3 (توسل)

تضاد عقايد حنفيت با وهابيت5 (وهابيت و موضع اهل‏ سنت در قبال آن)

تضاد عقايد حنفيت با وهابيت 2 (زندگى حقيقى همراه با عمل براى انبيا و اوليا در قبر)

تضاد عقايد حنفيت با وهابيت 4 (علم غيب)

تضاد عقايد حنفيت با وهابیت 6 (وهابیت را بهتر بشناسیم)

مخالفت وهابیان با عقاید اهل سنت

سلفيان

تأويل در قرآن و «تأويل قرآن»

اندیشه سیاسی ابن قیم جوزیه

تکفیر گذشته، حال، آینده

شباهت وهابی ها با خوارج

نقدی برعقاید وهابیت (توسل، شفاعت)

لیست حامیان مالی گروه های تروریستی همسو با القاعده در 31 کشور جهان

توسل، مرگ و شفاعت از دیدگاه تشیع و وهابیت

گزارشی از برخی فتاوای وهابیت

تقابل دیدگاه وهابیت تکفیری در حرمت تکفیر اهل قبله با آیات و روایات

بررسی موانع تکفیر از دیدگاه وهابیت با تأکید بر مانعیت تأویل

حرمت تكفير اهل قبله در انديشه علماى اسلام

فتنه تكفير

تبارشناسی مبانی معرفت شناختی و انسان شناختی اسلام سلفی - تکفیری

جهاد در اندیشه سید قطب

نقش قدرت‌های بین‌المللی در رشد و گسترش جریان‌های تکفیری

موضع انتقادی اندیشه‌وران اهل سنت در برابر جریان‌های تکفیری

نقد و بررسی مهم‌ترین ادله جریاهای تکفیری در تکفیر شیعه

جریان‌شناسی تکفیری در افغانستان

تحلیلی بر هویت جدید تروریست‌های تکفیری در خاورمیانه

بررسی تاریخی جریان‌های تکفیری تروریستی

ارائه مدل تحلیل جامع جریان تکفیری و راهبردهای مقابله با آن

تحلیلی بر رویکرد‌های متناقض به اندیشه‌های سلفی- تکفیری سید قطب

آسيب‏ شناسى جريان‏هاى تكفيرى و ...، از منظر مقام معظم رهبرى

چیستی و چرایی شکل گیری جریان‌های تکفیری

جنایات جریان‌های تکفیری در لبنان

الگوی حکومت در اندیشه جریان سلفی تکفیری

فضای مجازی (سایبری) و شبکه‌های ماهواره‌ای جریان‌های تکفیری

قتل و تکفیر در آیات قرآن (1)

داعش و عملکرد آن برای اهداف غرب و رژیم صهیونیستی

بررسی تطبیقی ایمان و کفر از دیدگاه مذاهب اسلامی و جریان‌های تکفیری

تأثیر افکار ابن‌تیمیه در گسترش جنایت‌های جریان‌های تکفیری

جایگاه علمی و دینی مردم نجد در دوران محمد بن‌عبدالوهاب

زمینه های تاریخی سلفیه

شیوه‌های وهابیت در مخالفت با اهل سنت

اقدامات سلفی‌های تکفیری؛ فرصت‌های به وجود آمده برای جمهوری اسلامی ایران

بررسی زمینه‌های صدور فتاوای تکفیری و پیامدهای آن بر جهان اسلام

تحرک‌پذیری سلفیت جهادی در آسیای غربی و امنیت عمومی جمهوری اسلامی ایران

ادله داعش بر خلافت اسلامی و نقد آن از سوی سلفیان جهادی

جاهلیت در نگاه سلفیه جهادی و اثرات سوء آن بر جهان اسلام

بررسی تطبیقی دیدگاه فقهای فریقین درباره حرمت تکفیر مسلمانان

موانع تکفیر با تأکید بر مسئله جهل از دیدگاه ابن‌تیمیه

نقد و بررسی تکفیر از دیدگاه سلفی وهابی و سلفی جهادی

سلفیه جهادی در شبه جزیره؛ بررسی رویکرد و عملکرد القاعده شبه جزیره

تکفیر در روایات نبوی (4)

تکفیر در روایات نبوی (3)

برررسی شخصیت و نظرات شیخ عبدالعزیز بن باز مفتی سابق سعودی

ابوبكر بغدادی

جریان شناسی اختلافات طالبان بر سر رهبری

تکفیر در روایات نبوی (1)

تکفیر در روایات نبوی (2)

جریان شناسی گروهک تروریستی انصارالاسلام

تأملاتی درباره بیانیه اخیر شبکه تروریستی القاعده علیه داعش

تکفیر در آیات و روایات

داعش، القاعده؛ فرزند در مقابل پدرخوانده /بازخوانی روند شکل گیری القاعده در عراق و انشعاب درون سازمانی

جریان شناسی وهابیت مصری

زادگاه فکری اندیشه تکفیری در جامعه اسلامی

رویکرد دوگانه غرب در مواجهه با تروریسم؛ داعش سیاه، داعش سفید

خیانت های خلافت داعش به جامعه اسلامی

سلفى‏گرى در تونس و آينده پيش رو

بررسی پیشینه ورود تروریسم تکفیری به کشور (بخش نخست)

بررسی پیشینه ورود تروریسم تکفیری به کشور (بخش دوم)

تحليلى بر هويت جديد تروريست‏هاى تكفيرى در خاورميانه ...

استراتژی «گرگ‌های تنها»؛ این بار در افغانستان

الگوی سازمانی القاعده و داعش

نگاهی اجمالی به منهج درسی مدارس ابتدایی داعش

جهادی‌های جدید کیستند؟

نگاهی کوتاه به جریان رسانه‏ ای گروه داعش

زمینه‏ های گفتمانی تعامل داعش در قبال اسرائیل و مسئله فلسطین

تضادهای ایدئولوژیک؛ چرا داعش و القاعده متحد نشدند؟

ساختار تشکیلاتی جدید داعش؛ نسل دوم فرماندهان دولت خلافت

ریشه‌های تفکر داعش (٦)

ریشه‌های تفکر داعش (٥)

ریشه‌های تفکر داعش (٤)

ریشه‌های تفکر داعش (٣)

ریشه‌های تفکر داعش (٢)

ریشه‌های تفکر داعش (١)

جریان‌های تکفیری در عراق از ظهور وهابیت تا عصر حاضر

ابومصعب زرقاوي و داعش

موافقين و مخالفين خلافت داعش

سیر تطور هیئت‌‏های شرعی داعش

بلای تکفیر، مصیبت اسلام و مسلمین

دشمن نزدیک و دور

جریان شناسی سلفیگری

در آمدی بر مناسبات وهابیت و علم کلام

داعش خوب داعش بد

دموکراسی

آیا تهدید داعش را جدی بگیریم؟

عقل از منظر وهابیان

جریان های تکفیری عراق

بن بست خلافت با اندیشه داعش

جنبشهای اسلامی و خشونت در خاورمیانه

تحولات اسلام سیاسی رادیکال

بررسی دیدگاه گروه های تکفیری درباره آیات جهاد_6

آینده جنبش های اسلامی

مفهوم شناسی جنبش های اسلامی معاصر

کفر در مقابل ایمان یا اسلام

جریان داعش و تحریف مفهوم جهاد

خلافت از دیدگاه سلفیه جهادی

بررسی دیدگاه گروه های تکفیری درباره آیات جهاد_5

بررسی دیدگاه گروه های تکفیری درباره آیات جهاد_4

بررسی دیدگاه گروه های تکفیری درباره آیات جهاد_3

بررسی دیدگاه گروه های تکفیری درباره آیات جهاد_2

بررسی دیدگاه گروه های تکفیری درباره آیات جهاد_1

آسيب‏ شناسى رشد جريان‏هاى تكفيرى به عنوان يك چالش عمده فراروى اسلام‏گرايى‏

جوانان يهودی در صف داعش

برداشت‌های القاعده از افکار جهادی سید قطب

روش‌های برخورد محمد بن‌عبدالوهاب با مخالفان خود

برداشت اشتباه تکفیریها از جهاد در قرآن

سنت‏ گرایی و نقد اسلام‏ گرایی سلفی

ارزیابی سیاست کیفری بین‌المللی در رسیدگی به جنایات داعش

استراتژی داعش در عراق و شام

گونه ‏شناسی فکری جنبش‏های اسلامی معاصر

ظهور داعش در شبه‌ قاره

پاسخ به شبهات جهاد

سلفی‏گری در عراق و تأثیر آن بر جمهوری اسلامی ‏ایران

گفتمان اسلام سلفی و جهانی‏ شدن امنیت خاورمیانه

شکاف شیعی – سنی در اسلام سیاسی و پیامدهای آن برای جمهوری اسلامی

برررسی قتال در قرآن 4

بررسی قتال در قرآن 3

بررسی قتال در قرآن 2

بررسی قتال در قرآن 1

تاثیرات سید قطب بر گروهک های جهادی تکفیری

حزب التحریر در آسیای مرکزی

مبانی اعتقادی محمد ابن عبدالوهاب

تکفیری ها و تجاور از حدود جهاد

حرمت تکفیر نزد پیشوایان چهارگانه اهل سنت

معناشناسى عبادت در نظام تعاليم وحى و دفع اتهام كفر و شرك از مسلمين‏

مبانى كلامى «القاعده» در تكفير و كشتار مسلمانان‏

احزاب سلفی در مصر

تکفیر از دیدگاه قرآن کریم

سلفی گری در مصر و دوره جدید

تكفيريت در پاكستان و راه برون‏ رفت از آن‏

متافیزیک خشونت داعشی؛ سه مفهوم نکایه، توحش و تمکین

القاعده پس از 11 سپتامبر (با تأکید بر عراق)

آينده داعش در عراق

جهان از نگاه داعش

بازشناسی بنیادگرایی و سلفیه در دوران معاصر با تأکید بر طالبان و القاعده

جنبش های سیاسی معاصر در عربستان سعودی

زیارت از دیدگاه احادیث اهل سنت

ظهور و افول القاعده در عراق

تکفیر از نگاه برخی ائمه مذاهب اهل سنت

نگرشی به ظرفیت‌های تقریبی الازهـر

چالش های همگرایی جهان اسلام در تأسیس تمدن اسلامی

جريان‏هاى تكفيرى و نقض حقوق زنان‏

تقليد از ديدگاه سلفى‏هاى تكفيرى‏

بدعت و سنت از ديدگاه فرق اسلامى و جريان‏هاى تكفيرى‏

واكاوى رابطه ميان نفاق و تكفير

روش‏هاى جهان اسلام براى فائق آمدن بر بحران تكفير

نقد و بررسی دار الاسلام از نظر سلفیه تکفیری

نقد و بررسی دشمن نزدیک و دور(عدو قریب و بعید)

نقد و بررسی حکم بغیر ما انزل الله

نقد برداشت‌های تکفیری‌ها از آیات جهاد

متغيرهاى منطقه ‏اى و بين‏ المللى و علل داخلى ورود داعش به عراق‏

رقابتى براى هويت و شناسه‏

پاسخی به شبهه ابن تیمیه در استمرار عزاداری برای امام حسین علیه السلام

عزاداری بدعت یا سنت

توحید و شرک

آیا ترکیه به سرنوشت پاکستان مبتلا خواهد شد؟

عوامل روانی تکفیر

وهابیت تکفیری (دوره ی معاصر)

ازبکستان بعد از کریم اف و ترسیم جریان شناسی دینی سیاسی آینده

ارکان و مقومات مفهوم «عبادت»

بوکوحرام و قرائن همپیمانی با داعش

نگاهی به تشکیلات سازمانی داعش

آينده ‏نگارى رفتار گروه‏ هاى تكفيرى‏

تکفیر اهل قبله

دگردیسی اسلام سیاسی در تونس

عربستان معمار جنایت و مکافات

ناتوانی حکومت ها و رشد سلفیسم در غرب افریقا

داعش در مسیر القاعده شدن

اسلام دین صلح و مهربانی و محبت و رحمت

علل گسترش دعوت محمد بن‌عبدالوهاب

گفتگو با مأمون رحمه روحانی دمشقی درباره تکفیریها

ابن تیمیه و نگرش آن به مذاهب

تکفیریها در انگلستان

کودتا در داعش

فرا واقعیت بنا العابد!

خاورمیانه و جنگ های دینی

بررسی ارتباط خوارج با وهابیت

موضع ‌گيري‌ علماي‌ جهان‌ اسلام‌ درباره‌ تشيع‌

اقسام توحید از دیدگاه وهابیت و نقد آن

فعالیت وهابیت در جهان

بررسی روایت التجاء ابو ایوب انصاری به قبر پیامبرصلی الله علیه و آله و سلم

فواید توسل به ارواح پیامبران و اولیای الهی

نقش جریان های سلفی در سوریه و فلسطین در مصاحبه با شیخ عبدالله کتمتو

امکان سنجی تحقق همگراییِ جهان اسلام در مواجهه با تهدید جریان تکفیری

شدّ رحال برای زیارت قبر نبی اکرم ص از منظر دیوبندیه و ابن‌تیمیه

کفر و جهاد از منظر حزب التحریر

صنعانی؛ سلفی تکفیری یا سلفی میانه‌رو

بررسی و نقد رابطه دعا و عبادت، از منظر قرآن و وهابیت

سماع موتی و تقابل دیدگاه وهابیان با بزرگان خود

تبرک (لمس و تقبیل) از نگاه اهل سنت

رابطه ولایت تکوینی و استغاثه به ارواح اولیای الاهی

تکفیر از دیدگاه بزرگان دیوبند

پژوهشی درباره حدیث «اللهم لا تجعل قبری وثناً یعبد»

درنگی بر دیدگاه ابن‌تیمیه در مواجهه با مذاهب و بزرگان اسلام

افترائات وهابیت علیه شیعه در مصاحبه با حجت الاسلام والمسلمین توحیدی

فهرستواره پایان‌نامه‌های حوزوی-دانشگاهی در موضوع سلفی‌گری و نقد وهابیت

توسل در سیره انبیا از دیدگاه اهل‌سنت

ندای غیراللّه از ديدگاه علمای دیوبندیه

بررسی دیدگاه ابن تیمیه درباره زیارت قبور

تناقضات ابن عبدالوهاب در مسئله تکفیر مسلمین

نقد و بررسی روش های جدلی ابن تیمیه در «منهاج السنه»

وهابیت، سلفیت و اسلام‌گرایی؛ دشمن کیست؟

بررسی و نقد دیدگاه سلفیه در ارتباط ارواح با عالم جسمانی

تکفیر از کدام قسم: کفر در مقابل ایمان یا کفر در مقابل اسلام

آشنایی با رهبران "اخوان المسلمین" از ابتدا تا کنون

بررسی سلفی‌گری ابن ابی العز با تأکید بر «شرح العقیدة الطحاویة»

نقد دیدگاه وهابیت در مسئله تبرک با تکیه بر نظر علمای معاصر وهابی

بررسی و نقد دیدگاه شاه ولی‌الله دهلوی در مسئله شرک

تکفیر و اقسام آن در نگاه شیعه

تکفیر در جهان اسلام

سرنوشت مدعیان خلافت در انتظار داعش

توحید و شرک از دیدگاه استاد مطهری و سید قطب

داعش و استفاده از گرافیک اطلاع‌رسان

نگاه هند به گروه‌های شبه نظامی پاکستان

مقايسه انديشه‏ و رفتار جبهه النصره و داعش

ترور، تروریسم و حقوق بشردوستانه

جریان‌های تکفیری فعال در پاکستان

بازشناسی تفاوت سلفی نوگرا و افراط‏ گرا

نگاه داعش به مهدویت

جریان‌شناسی گروه‌های تکفیری: ابعاد و پیامدها

کفر و جهاد از منظر حزب التحریر

وضعیت القاعده پس از ظهور داعش

جریان‌های تکفیری، مهمترین خطر فراروی بیداری اسلامی

حقوق بشر و جریان‌های تکفیری

آثار سیاسی - اجتماعی جریان‌های تکفیری بر عقب‌ماندگی کشورهای اسلامی

تحلیلی شرق‌شناسانه از جریان‌های تکفیری قدیم و جدید

سلفی‌گرایی متحرک: چالش امنیتی بدون مرز

بازخوردهای ضد‌امنیتی هستی‌شناسی اجتماعی سلفیت جهادی

عقل از دیدگاه سلفیه

عبادت

سب الصحابه

نقدی بر خلافت ابوبکر بغدادی

تیشه داعش به ریشه‌های تاریخ ایران در موصل

سلفی ها، روند نوگرایی که به افراط گرایی رسید

افغانستان در دوران پساطالبان

داعش، قفقاز و واکنش روسیه

افغانستان، گذرگاه داعش به آسيای مركزی

متن قطعنامه شورای امنیت درباره گروه تروریستی داعش

نگاهی به عملکرد داعش از منظر کتاب تروریسم جهانی و رسانه های جدید

خط بطلان جولانی بر فانتزی‌های غرب در سوريه

ظهور داعش؛ پایانی بر نظم جهانی

پیام مهم ترور سرکرده جیش الاسلام

راهبرد آمریکا برای مبارزه با القاعده و داعش