اطلس > مفاهیم و مبانی > تعریف جهاد نزد علمای اسلام

تعریف جهاد نزد علمای اسلام

تاریخ انتشار: ۱۳۹۶/۶/۲۹ تعداد بازدید: 308

بزرگان شیعه و اهل سنت جهاد را در معنایی اعم از قتال و غیر آن بکار برده‌اند. بسیاری از بزرگان جهاد را به معنای به کار گیری تمامی توان در جهت رسیدن به اهداف است.



بزرگان شیعه و اهل سنت جهاد را در معنایی اعم از قتال و غیر آن بکار برده‌اند. بسیاری از بزرگان جهاد را به معنای به کار گیری تمامی توان در جهت رسیدن به اهداف است.

بزرگان شیعه و سنی جهاد را به معنایی اعم از قتال دانسته اند عبد الرحمان سعدی حنبلی (سلفی) می نویسد: جهاد به معنی به کارگیری تمام توان در جهت رسیدن به هدف مطلوب است و به جا آوردن حق جهاد فی سبیل الله به این است که مسلمان قیام تام و تمام برای عمل به اوامر الهی داشته باشد و به دعوت مردم به دین خدا از هر راهی بپردازد اعم از نصیحت و تعلیم و قتال و نهی و وعظ و غیر این امور.[1] ابن حجر عسقلانی در نگاهی جامع به جهاد می گوید: این واژه در شریعت در مورد به کار گیری توان در قتال علیه کفار و همچنین مجاهدت علیه شهوات، شیطان و فساق به کار می رود[2] و حتی ابن تیمیه در تعریف جهاد می نویسد: جهاد به معنی به کار گیری تمام توان در جهت حصول امر محبوب نزد پروردگار و از بین بردن امری که مبغوض حق تعالی می باشد.[3]چنانچه پیداست حصول امر محبوب و از بین بردن امر مبغوض، تلازم دائمی با قتال ندارد. شبیه همین تعاریف در منابع فقهی شیعی نیز آمده است.[4]

چنانچه می بینیم علما معنای جهاد را اعم از قتال دانسته و آن را یک اصطلاح شرعی منحصر در قتال و کشتن نمی دانند و اگر برخی از فقها اعم از شیعه و سنی در تعریف این واژه گفته اند«الجهاد هو القتال»[5] مرادشان این نیست که جهاد مصطلح شرعی در قتال است بلکه چون در کتب فقهی از جهاد به معنی قتال بحث می کنند لذا جهاد را بر همان معنای مورد بحث(قتال)، حمل کرده اند تا بگویند سایر اقسام جهاد از محل بحث فقهی خارج است و این نوشته گنجایش تفصیل این مدعی را نداشته و مجال دیگری می طلبد.

 

پی نوشتها:

[1]. سعدي عبد الرحمن، تيسير الكريم الرحمن ص: 547، محقق: عبد الرحمن بن معلا  اللويحق.

[2] . عسقلاني، ابن حجر ، فتح الباري، ج6 ، ص3.

[3] . «الجهاد: هو بذل الوسع، وهو القدرة في حصول محبوب الحقّ، ودفع ما يكرهه الحقّ.» ابن تیمیه، مجموع الفتاوى، ج10، ص191-192 و در جایی دیگر «الجهاد حقيقته الاجتهاد في حصول ما يحبّه الله، من الإيمان والعمل الصالح، وفي دفع ما يبغضه الله، من الكفر والفسوق والعصيان» و ابن تیمیه، العبودية ص51

[4] . علامه حلّى، مقداد بن عبد اللّٰه، كنز العرفان، ج‌1، ص 340 و عراقى، آقا ضياء، شرح تبصرة المتعلمين، ج 4، ص 316

[5] . العدوي، أبو الحسن، حاشية العدوي على كفاية الطالب، ص2، ج 3، محقق: يوسف الشيخ محمد البقاعي.

  فرستادن مقاله چاپ مقاله
مطالب دیگر در این بخش

هجرت

مسجد ساختن بر روی قبور و نماز خواندن در کنار قبور

دعا در کنار قبور

آل الشیخ

اسلام در نظر فقهای فریقین

تقلید در دیدگاه سلفی‌های تکفیری

سلفیه جهادی

انقطاع عمل بعد از موت

حیات برزخی

ظاهر گرایی از دیدگاه سلفیها

اسلام در قرآن و روایات

تأویل از دیدگاه سلفیها

تشبه به کفار

گریه و عزاداری

دموکراسی

ولاء و براء

إرهاب

سفر برای زیارت قبور اولیای الهی

استغاثه به ارواح اولیای الهی

زیارت قبور برای زنان

دار الاسلام

دموکراسی

بنا بر قبور

تسمیه به «عبد» و «غلام»

سنت و بدعت

ترور (فتک و اغتیال)

آخر الزمان

سوگند به غیر خدا

نذر و ذبح برای غیر خدا

احتفال

امت

جماعت

معذوریت جاهل (عذر به جهل)

خروج بر حکام مسلمان (1)

دار الکفر و دار الحرب

دشمن نزدیک و دور

خروج بر حاکم مسلمان (2)

تکفیر مطلق و معین

حقیقت و مجاز

حکم بغیر ما انزل الله

تأویل در اصول

طلب شفاعت از اولیای خدا

مانعیت تأویل

سلطه غیبی (ولایت تکوینی)

موانع تکفیر

نواقض الاسلام (2)

مفهوم و مراحل شرک

مبانی جهادگرایی تکفیری در اهل سنت و نقد آن

تكفير در نگاه انديشمندان اسلامى

سلفیان و توحید

توحید و شرک

تعریف جهاد نزد علمای اسلام

دولت در اندیشه اسلامی معاصر

عقل از دیدگاه وهابیت

عملیات انتحاری دراسلام  

اسلام و ايمان

عدو قریب و بعید

توسل

تکفیر اهل قبله

نقد و بررسی دیدگاه سلفی جهاد درباره رومیه

پرچمهای سیاه گروه های تکفیری

تبرک

کفر در لغت و اصطلاح

استشهادی

معنای اسلام و ایمان

عدو قریب و بعید

دابق

جهاد در نظر شیعه و سنی

سماع موتی

استعانت از کفار در جهاد

عبادت از منظر سلفی ها

توحید و شرک از منظر سلفیان

سب صحابه

مفهوم شناسی جهاد از نگاه سلفیه

جاهلیت

نکایه، انهاک، ادارة التوحش

مبانی فکر سلفیه